Indrukken in Iran

Twee weken heb ik alleen (of hoe alleen ben je eigenlijk in een land zo gastvrij als Iran?) rondgereisd door dit prachtige, verrassende, compleet door de wereld onderschatte land. Bij deze mijn indrukken in Iran, van ongelijkheid tot gastvrijheid en schoonheid.

Gastvrijheid

“Str..oep..waffel” proberen alle aanwezige familieleden van Selma een voor een uit te spreken wanneer het zakje stroopwafels rondgaat. Wat lekkers uit Nederland meenemen was wel het allerminste wat ik kon doen voor haar. Via Couchsurfing heb ik een aantal nachten bij Selma gelogeerd, een vrouw van 32 die samen met haar moeder in een prachtig appartement in Isfahan woont. In die tijd, maar ook op vele andere momenten, heb ik me beseft hoe verrassend gastvrij en verwelkomend de Iraneese bevolking is.

“Helloooo!” wordt er iedere zoveel minuten met een grote glimlach naar me geroepen, “welcome to Iran!”. Soms willen mensen op de foto met me, soms krijg ik thee, eten, snoep. Gewoon zomaar, omdat ik een gast ben. In Yazd sta ik te klungelen in een snoepwinkel (oh wat een heerlijke zoetigheden zijn er in Iran!), er moet een formuliertje in Fârsi (Perzisch) worden ingevuld met de bestelling. Een meisje koopt ze voor me als cadeautje en neemt me daarna mee om iets te drinken met haar familie en laat me mooie plekken zien in Yazd. Gewoon zomaar. In het kleine woestijndorpje Toudeshk word ik gewenkt door een vrouwtje, of ik even bij haar naar binnen wil komen. Ze gebaart (denk ik/hoop ik) dat ik zo slank ben in vergelijking met haar. Snel haalt ze een soort aardappelkoekjes, brood en een smaakvol prutje en gebaart het me op te eten. We communiceren terwijl we elkaar half begrijpen. Gewoon zomaar.

De mevrouw in Toudeshk, Iran, met haar lekkere hapjes

De mevrouw in Toudeshk met haar lekkere hapjes

De grootste schat van Iran zijn de mensen, daar is geen twijfel over mogelijk. Even kort wat andere positieve aspecten. Reizen is belachelijk makkelijk; er gaan bussen van iedere enigszins relevante plek naar de andere. De bussen zijn comfortabel, gaan op tijd en er worden koekjes, sap en water geserveerd. Het kost bijna niks, voor het geld wat je betaalt voor een rit van drie uur kun je in Nederland nog niet eens een pakje koekjes kopen. Er zijn adembenemend mooie plekken te bezichtigen; oude steden, kleurrijke moskeeën, woestijnen, zoutmeren, zee, geurige bazaars, etc, etc, etc. Voor de meer ‘toeristische’ info verwijs ik naar Lonely Planet of Google 😉 Tot slot, voor mij persoonlijk altijd erg belangrijk, het eten is om je vingers bij af te likken! Knus met z’n allen op een tapijtje op de grond heerlijke stoofschotels, kruidige groenteprutjes, hartige yoghurt en nog veel meer lekkers naar binnen werken. Uiteraard vergezeld van liters en liters ‘chay’ (thee).

Het kost bijna niks, voor het geld wat je betaalt voor een rit van drie uur kun je in Nederland nog niet eens een pakje koekjes kopen.

Mensen op straat vragen van alles, maar de vraag wat ik van Iran vind komt regelmatig terug. Ik ben alleen maar lovend. Een jongen vraagt me zelfs wanneer ik terug ben alsjeblieft mijn positieve indrukken van Iran te delen. De mensen lijken zich druk te maken om het imago van Iran in de wereld. Spijtig genoeg moet ik bekennen dat dat niet voor niets is. Toen ik vertelde dat ik alleen naar Iran ging reizen, waren de reacties voornamelijk vol shock. “Iran?! Wat ga je daar nou doen? Dat is toch gevaarlijk? Is daar niet de IS enzo? Ga je echt alleen?!” Oké, wat ik hier ga doen. Een prachtig, makkelijk bereisbaar land ontdekken met de meest gastvrije mensen ooit. Is het gevaarlijk? Nee, absoluut niet en de IS is ook niet actief. Na deze fantastische tijd doet het me pijn dat mensen zonder eigenlijk veel te weten zo’n negatief beeld hebben van Iran en ik ben dan ook van plan om zoveel mogelijk positieve propaganda te verspreiden!

Na deze fantastische tijd doet het me pijn dat mensen zonder eigenlijk veel te weten zo’n negatief beeld hebben van Iran en ik ben dan ook van plan om zoveel mogelijk positieve propaganda te verspreiden!

De prachtige lichtinval in de Nasir al Mulqmoskee, Iran

De prachtige lichtinval in de Nasir al Mulqmoskee

Hollandse boerin

In de tijd bij Selma heb ik haar moeder, zus, neef, nicht, en nog veel meer familieleden ontmoet. Het hoogtepunt was dat we (Claire uit Frankrijk, een andere couchsurfster en ik) werden uitgenodigd op een bruiloft van een van haar familieleden. Een absurde ervaring.. Wederom worden we in volle gastvrijheid ontvangen, we ‘moeten’ dansen met de bruid, dat wordt op video opgenomen en achteraf gaan we meerdere malen met willekeurige familieleden en het bruidspaar op de foto. Tenzij een familie erg ruimdenkend en modern is, zijn mannen en vrouwen op een bruiloft gescheiden. Dit is de mogelijkheid voor vrouwen om zich volledig uit te dossen en ik kijk mijn ogen uit; ik voel me maar een Hollandse boerin naast deze prachtige kleurrijke Iraneese schoonheden. Hoewel het is naar mijn nuchtere mening een beetje over de top (een soort Bollywood meets Barbie). Alles is strak, kort, fel, glitterend en vooral erg veel make-up. Aan sommige vrouwen is duidelijk te zien dat er aan hun neus is geknutseld, maar dat is niet gênant. Integendeel, het is dermate een statussymbool als je je neus hebt laten bewerken dat sommige vrouwen bewust een pleistertje op hun neus plakken.

Een neuscorrectie is zo’n statussymbool, dat sommige vrouwen bewust een pleistertje op hun neus plakken

Iraanse bruiloft

V.l.n.r.: het jonge bruidspaar, Claire, ik, onze host Selma en haar moeder

Ondanks dat het niet mijn smaak is, moet ik bekennen dat ik alle opsmuk goed begrijp. Als je als vrouw in het dagelijks leven niet in staat bent om je schoonheid en vrouwelijkheid te benadrukken dan doe je dit waarschijnlijk extra wanneer je er eens in de zoveel tijd de mogelijkheid voor hebt. Alle vrouwen in Iran zijn vanaf hun pubertijd bij de wet verplicht zich volgens ‘hejab’ te kleden; losse kleding die lichaamsvormen verbergt, armen, benen en hoofd bedekt. Ik zie vrouwen rondlopen in een zwarte ‘chador’ wat je letterlijk kunt vertalen als ‘tent’; een gigantische zwarte lap die je op je hele lichaam moet dragen. Je moet hem met je hand vasthouden en als je je handen vol hebt, draag je hem met je tanden. Het andere uiterste zie ik voornamelijk in Teheran; jonge vrouwen met wat strakkere kleding, kleurrijke hoofddoeken die zo ver mogelijk naar achteren zitten, met hieronder uitstekende haren, soms zelfs blond geverfd. Vrouwen kunnen zomaar aangesproken of zelfs gearresteerd worden door de zogenaamde ‘moraalpolitie’ voor hun onkuise looks, dus ik bewonder deze hippe jonge meiden voor hun durf.

Open gesprekken

In Isfahan spreek met Elham, een leraar Engels die me uitnodigt voor thee. We praten algauw over controversiëler onderwerpen, wat ik stiekem graag uitlok, maar ook spannend vind. Wat ik vind van het dragen van ‘hejab’; ik antwoord hem dat ik vind dat het een keuze zou moeten zijn hoe je je kleedt en dat je het als overheid niet zou moeten opdringen. Hierop vraag ik Elham wat hij er zelf van vindt. “Oh wat maakt mij het uit, ik ben geen vrouw. Dan hoef ik me er niet druk over te maken toch?” Gelukkig voel ik me vrij genoeg om hem op zijn plek te zetten, maar of mijn commentaar echt aankomt betwijfel ik. Het doet me ontzettend goed om te merken dat er genoeg mannen zijn die zich WEL druk maken om de rechten van vrouwen (je hoeft tenslotte geen vrouw te zijn om feminist te zijn toch?!). Zo vindt de man van Maryam, waarbij ik verblijf in Teheran, het onzin dat vrouwen zich zouden moeten bedekken. Wanneer ik hen vraag of ze moslim zijn weet Maryam het niet. Haar man zegt stellig van niet. Het moslim zijn wordt opgedragen door de overheid. Over de overheid zijn de jonge mensen niet te spreken. Het fascineert me hoe graag jonge mensen over politiek praten en hoe ze liefst allemaal dingen anders zouden zien.

Ik leer dat het verplicht dragen van hejab niet het grootste probleem is van de vrouwen in Iran (iedere jonge vrouw die ik heb ontmoet had er een hekel, soms zelfs haat aan). Het is namelijk ook zo dat je als vrouw niet kan reizen zonder toestemming van je man. Als je geen man hebt dan van je vader. Aan de universiteit studeert een groter percentage vrouwen dan mannen, maar vervolgens op de arbeidsmarkt maak je als vrouw veel minder kans. Het is beetje bij beetje steeds gebruikelijker om een relatie te hebben zonder getrouwd te zijn. Dit leer ik ook van Selma. Ze vertelt me dat ze wil trouwen met iemand van wie ze houdt en niet omdat het moet. Ze vertelt over de twee vriendjes die ze heeft gehad. Plotseling verrast ze mij en Claire met
de opmerking “ja, maar de seks met de ene jongen was veel beter”. Een opening voor meidenpraat, wat ontzettend leuk is, maar later volgt het pijnlijke besef dat Selma dit soort dingen alleen kan bespreken met haar buitenlandse Couchsurf-vrienden, niet met lokale vriendinnen en al helemaal niet met familie.

Een aantal keer komt ook het onderwerp homoseksualiteit ter sprake. Zo vraagt Selma of er veel lesbiennes in Nederland zijn. “Er zijn overal evenveel lesbiennes”, is mijn standaard antwoord op dit soort vragen. Selma denkt dat er iets mis moet zijn met je hormonen als je als vrouw geïnteresseerd bent in een andere vrouw. Ik probeer haar aan te horen zonder oordeel. Tenslotte werd in de jaren ’70 in Nederland homoseksualiteit ook als ziekte gezien. Een eigenaar van een guesthouse waar ik verblijf vertelt me over een homo die 30 jaar in de cel beland is, daarbij zichzelf gelukkig prijzend dat hij niet de doodstraf heeft gehad. Ook hoor ik verhalen over dat er mensen homoseksueel zijn en dat dat geen probleem is zo lang niemand daar achter komt. Hoe zou iemand daar immers achter moeten komen? Een Nederlandse jongen die ik ontmoet vertelt hoe hij een Iranese homo heeft leren kennen die een relatie heeft met een andere man. Het is niet makkelijk voor ze, maar ze redden het wel. Dit geeft me enige hoop. Tijdens het thee drinken met Elham voel ik me de enige keer vrij genoeg om te vertellen dat ik zelf bi-seksueel ben. “Iedereen is bi-seksueel”, meent hij en hij vertelt over een keer dat hij verliefd was op een jongen. We hebben een open gesprek, zoals dit ook in ieder Europees land zou kunnen. Doet me wederom goed. Het is niet makkelijk, maar ik had het algemene beeld erger verwacht.

Na alle heftige gesprekken die ik heb gevoerd voel ik me dankbaar dat ik open kan zijn over mijn seksualiteit, me kan kleden zoals ik wil, mijn haren ieder moment los kan gooien, mijn vriendje kan kussen op straat wanneer ik daar zin in heb en dat ik zonder gedoe kan genieten van hetgeen ik het liefst doe: reizen. Dit alles valt onder vrijheid. Iets waar ieder mens op deze wereld recht op zou moeten hebben. Het geweldige aan reizen vind ik juist dat dit soort inzichten en dankbaarheid opkomen!

Niet iedereen heeft het gemakkelijk in dit land. Het zal mij benieuwen hoe Iran zich verder gaat ontwikkelen; de jonge generatie is intelligent, liberaal en verlangt naar verandering. Wat ik in ieder geval zeker weet is dat ik het iedereen zou aanraden om hier te komen. De gastvrijheid en warmte van de mensen blijft het hoogtepunt van deze reis. Dat in combinatie met de schoonheid van het land, het gemak waarmee je van plek naar plek komt en het heerlijke eten maakt dit een topbestemming voor iedereen. Ik vind het jammer om afscheid van Selma te nemen. “You are like a sister to me now”, zegt ze vlak voor ik weg ga. Ze vraagt of ik nog iets mee wil voor onderweg, “nee dankje, nee echt niet, dankjewel, is niet nodig!” Wanneer ik terug in
de kamer kom zie ik een zakje vol fruit en Iraneese snoepjes op mijn rugzak liggen.

Ik kan iedereen aanraden naar Iran te gaan!

Ik kan iedereen aanraden naar dit prachtige land te gaan!

Jessica

Jessica

Mijn liefde voor verre reizen is echt losgebarsten toen ik naar Zuid-Oost Azië vertrok. Ook wat minder 'logische' landen hebben mijn hart veroverd; zoals Israël, Iran, Myanmar, Nepal en India. Het liefst zit ik met een lokaal drankje op een plek waar weinig toeristen komen en observeer ik het reilen en zeilen van de bevolking. Ik ben dol op couchsurfen en zo veel mogelijk contact met locals. 25 landen op de teller en dat mogen er maar al te graag nog veel meer worden!
Jessica

Latest posts by Jessica (see all)

  1. Dank je wel voor je positieve propaganda. 😉 Ik heb ervan genoten. En vraag me af hoe oud onze kids moeten zijn voordat ze rondreizen in Iran kunnen waarderen, haha. Ik denk dat 2 en 4 niet heel handig is, dus het zal een paar jaartjes moeten wachten. Het lijkt me echt een fantastisch land, dank je voor het delen van je ervaringen en indrukken.

    • Jessica zegt:

      Wat leuk om te horen zeg! Ik denk dat het over een paar jaar zeker een goed land is om met je kinderen naar toe te reizen, ook vanwege het gemak en comfort waarmee je overal komt. En met 2 schattige kinderen wordt je waarschijnlijk HELEMAAL overladen met gastvrijheid 😉

  2. Pracht artikel, na het lezen van je artikel komt het land alsmaar hoger op mijn bucketlist! Bevestigd nogmaals hoe vriendelijk de mensen in Iran zijn.

  3. Farshad Anvary zegt:

    Hoi Jessica

    Ik ben zelf Perzisch en woon sinds 2001 in NL. Waarschijnlijk heb je al gemerkt dat wij als Iraniers ons liever Perzisch noemen i.p.v. Iraans 😉 Het komt door de klote zogenaamd islamitische regering die al ruim 37 jaar ons volk gegijzeld heeft dus proberen we het slechte beeld dat van Iran en Iraniers gemaakt heeft is met onze rijke geschiedenis en beschaving weg te poetsen. Maar goed….. I wilde je even bedanken voor het schrijven van zo’n realistisch beeld over Iran. Ik kom persoonlijk uit Teheran maar studeerde 7 jaar in Isfahan en er is geen twijfel aan dat je van die mooie stad genoten heeft.

    Grs
    Farshad

  4. Richard zegt:

    Beste Jessica

    Ik ben al langer van plan om Iran te bezoeken, maar is dat als oudere man wel aan te raden ik ben 50 plus, gescheiden en 2 prachtige kinderen.
    Ik weet al langer dat Iran prachtig is. Is het moeilijk om aan de vereiste papieren te komen?

    Groetjes
    Richard

    • Jessica zegt:

      Hallo Richard,

      Wat leuk! Heb je veel reiservaring? Wil je alleen gaan of met je kinderen? Je kunt je visum vantevoren regelen, dat is op zich wel te doen. Je kunt ook de gok wagen en er vanuit gaan dat je terplekke een toeristenvisum krijgt. Volgensmij doen heel veel mensen dat tegenwoordig!

      • Richard zegt:

        Hi Jessica

        Vroeger ben ik veel op reis geweest, Spanje, Duitsland, Oostenrijk, Amerika en Marokko, enz…

        De laatste tijd niet meer omdat ik er 200% voor mijn kinderen ben special voor hun opvoeding maar het begint wel te kribbelen om terug eens buiten België te reizen.
        Ik zou wel alleen gaan voor een weekje even zonder alle zorgen.
        Just relax.

        • Jessica zegt:

          Ik denk dat als je wat reiservaring hebt, je het prima kan doen hoor! De bevolking is super verwelkomend en gastvrij en het land is modern genoeg om comfortabel te kunnen reizen. Ik ben heel benieuwd naar je ervaringen. Op visum.nl staat trouwens per land hoe je aan een visum kunt komen.

Vragen? Suggesties? Of jouw reishonger delen?

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Je mag alleen HTML tags en attributen gebruiken:

<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>