Het wonder van Formentera

Gids Rocio houdt liefdevol wat droge, bruine, pluizige takjes in haar handen. Het ligt in grote hoeveelheden op de stranden van Formentera. “Dit is ons kostbaarste bezit”, vertelt ze. “Dankzij deze plant is onze zee zo oogverblindend blauw en het water zo schoon”. Posidonia Oceanica groeit in grote hoeveelheden rondom het Spaanse hippie-eiland en zuivert het water. “Een klein wonder der natuur”, glimlacht de Spaanse.

Posidonia op strand Formentera

Gids Rocio met droog posidonia in haar handen

Net de Cariben

We lopen over het strand van Formentera waar een bruine band van aangespoeld posidonia ligt. Het zeewater is kraakhelder, de kleur een mengelmoes van hemelsblauw, azuurblauw, turquoiseblauw en smaragdblauw. Alsof er een enorme polaroidfilter boven het eiland hangt, zo intens is de kleurervaring. Zand, rotsen en posidonia vormen het palet van dit stukje Middellandse Zee. Samen met de aangename temperatuur, mooie stranden en kraakhelder water waan je je in de Cariben. Maar dan een stuk dichterbij, in de Middellandse Zee. Hoewel er rond Formentera de grootste hoeveelheid posidonia ter wereld ligt, onder meer een enorm veld op de zeebodem tussen Ibiza en Formentera, is het kwetsbaar.

Formentera

Uitzicht over Formentera

Harpmuziek voor dolfijnen

“Waren het vroeger piraten die de schatten van Formentera roofden, tegenwoordig moeten we onze kostbaarheden beschermen tegen toeristen en bootjesmensen”, Rocio kijkt er bedenkelijk bij. Het gras werd als souvenir meegenomen, boten gooiden hun anker erin uit en was het regelmatig bijvangst van vissers. Dat kan niet meer sinds het UNESCO Werelderfgoed is. “En dat is maar goed ook, want behalve dat dit gras het zeewater zuivert, produceert het ook nog eens voor een megahoeveelheid zuurstof”, legt Rocio uit. “Per vierkante meter zo’n tien keer zo veel als een tropisch regenwoud. Belangrijk dus dat dit kleine wonder der natuur beschermd wordt.” Rocio geniet zelf regelmatig op haar kleine zeilboot van de schone, blauwe zee. “Op sommige plekken is het water zo helder, dat je tientallen meters zicht hebt”. Het liefst dobbert ze in alle rust op de golven: “Dan zet ik zachtjes harpmuziek op, daar komen de dolfijnen op af. Om me heen de azuurblauwe zee, dolfijnen die meezwemmen, mooier kan haast niet”.

Formentera

Het zeewater is kraakhelder

Puur Formentera

Op Formentera kom je niet zomaar. De enige manier om er te komen is per boot, vanaf het buureiland Ibiza. Hoewel het maar een half uur varen is, is het ver genoeg om grote toeristenmassa’s weg te houden. “Ibiza is een prachtig eiland, maar Formentera is zoveel puurder en een stuk rustiger”, aldus Monica, een Nederlandse toeriste die beide eilanden heeft bezocht. Er zijn zo’n twintig hotels en daar blijft het bij, meer kunnen en willen de twaalfduizend eilandbewoners niet hebben. Met zo’n vijfduizend dagtoeristen vanaf Ibiza is het in de maanden juli en augustus best druk op het kleinste bewoonde eiland van de Balearen.

Geen skyline

Ook het aantal jachten en zeilschepen dat voor de kust voor anker gaat, liegt er niet om: soms liggen er wel duizend boten. Ook die ‘wildgroei’ gaat aan banden worden gelegd, vanaf 2020 wordt er een maximum aantal boten ingesteld. “We willen geen skyline aan hotels en ook niet aan boten”, aldus Rocia. “Wil je echt van Formentera genieten, kom dan in mei, juni of september”, raadt gids Rocia aan. “Met een beetje geluk zie je dan ook dolfijnen”.

Kerk van Sant Francesc Xavier in Sant Francesc de Formentera

Kerk van Sant Francesc Xavier in Sant Francesc de Formentera

Hippie-eiland

Formentera werd in de zestiger jaren ontdekt door de hippies en die hippie-chic-sfeer vind je nog steeds, zoals in de straten van de hoofd’stad’ Sant Francesc Xavier, de artistieke woensdagmarkt in El Pilar de la Mola, luxe strandtenten als Chezz Gerdi en kleine chiringuitos zoals Piratabus, waar ze mochitos voor je mixen in de buitenlucht. De vroegere hippies brachten yoga, tai-chi, geestverruimende middelen én Méhari’s met zich mee. Die grappige terreinautootjes met hun karakteristieke tweecilindergeluid zie je nog opvallend veel rijden op Formentera. De zestiger jaren variant én de nieuwe, de elektrische. Citroën introduceerde deze e-Méhari in 2016 op de plek waar de grootste concentratie oudjes nog rondrijdt: Formentera.

Hippie-eiland Formentera

Bezoek op woensdag- of zondagmiddag de hippiemarkt La Mola bij El Pilar de la Mola.

Mehari op Formentera

Overal op Formentera zie je oude (en nieuwe) Méhari’s rijden. Ze zijn te huur.

Vrij leven op Formentera

Die hippies kwamen niet zonder reden naar Formentera. Tot de jaren zestig was het een arm en geïsoleerd eiland, met zo’n twaalfhonderd inwoners, vertelt gids Carlos (49) terwijl hij bij een bakker in Sant Francesc Xavier een flao* besteld. “Er was ook geen politie, dus geen controle. Niemand, ook de overheid niet, was geïnteresseerd in de Balearen. Je kon hier dus vrij en goedkoop leven. Die leefstijl sprak de hippies aan”. Carlos is geboren en getogen op het eiland: “We waren arm maar dat voelde je als kind niet zo. Ik had twee paar schoenen, een paar sandalen voor de zomer en een paar dichte schoenen voor de winter. Ik was elf toen ik voor het eerst Adidasschoenen zag”. De inwoners van het eiland leefden hier vroeger geïsoleerd, er waren geen ferry’s, alleen eigen bootjes, maar daar kon je met ruige zee niet mee oversteken naar Ibiza.

Hippies op Formentera.

Hippies op Formentera uit de tijd van zwart-witfoto’s. Deze foto hangt bij Chezz Gerdi.

Terug naar de basis

Daar kwam later verandering in en met de komst van een veerbootverbinding kwamen de eerste toeristen ook naar Formentera. En konden jongemannen als Carlos aan het werk op Ibiza. Tot 2015 was hij daar manager van een groot hotel. “Totale gekte. Ik werkte non-stop, tien uur per dag. Ik at slecht, sliep nauwelijks en werd omringd door mensen die dronken of stoned waren”. De stress werd zo groot dat Carlos om gezondheidsredenen stopte met zijn goedbetaalde baan. Na een sabbatical van een jaar is hij gids op zijn geboorte-eiland geworden. “Terug naar mijn basis, hier voel ik me thuis. De sfeer op Formentera is zoveel anders, zoveel relaxter dan op Ibiza. Net als de hippies van vroeger ervaar ik hier een vrij leven en ben ik een gelukkig man, dat zie je aan mijn gezicht”, vertelt hij met een stralende lach terwijl hij een hap van zijn flao neemt. Flao is een lokale lekkernij, een soort cheesecake met munt.

Onbewoond eiland S’Espalmador

Formentera is niet groot. Het is met zijn 83 vierkante kilometer – formaat Terschelling – zelfs het kleinste bewoonde eiland van de Baléaren. Er zijn nog kleinere eilandjes, zoals het onbewoonde S’Espalmador, dat iets ten noorden van Formentera ligt. We stappen vanuit de haven La Savina op een llaüt, een traditionele, mediterrane boot. Met de warme wind in de haren brengt schipper Paul ons naar dit paradijsje waar niks te doen is. Geen strandtenten, geen bars, geen ligbedjes, geen parasols, geen haventje. Om er te komen moet je een stukje vanaf de boot door het water baden of je klautert via een soort trappetje naar het strand. Hier ervaar je zon, wind, zee en strand in de puurste vorm. We laten alleen onze voetsporen achter die al snel door de branding worden opgeslokt.

Maak een boottocht naar S'Espalmador met Sabarcade Formentera

Maak een boottocht naar S’Espalmador op een llaüt

Bootje bij het strand van het onbewoonde eilandje S’Espalmador

Bootje bij het strand van het onbewoonde eilandje S’Espalmador

Formentera S’Espalmador

Vanaf het strand van S’Espalmador zie je Formentera liggen

Na een paar uur zetten we weer voet aan wal van Formentera. Het eiland mag dan klein zijn, om alles te bekijken en op de mooie stranden te komen, heb je toch vervoer nodig. Dat hoeft niet een auto te zijn, op diverse plekken zijn scooters en fietsen te huur. Of je boekt een paard. En anders pak je de bus of doe je je duim omhoog. Helemaal hippie-style.

Facts & tips

Sybylle vloog met Vueling naar Ibiza en ging met de ferry van Trasmapi over naar Formentera. Ze overnachtte in hotel Insotel Formentera Playa.

Trasmapi

Insotel Formentera Playa

Hotel Insotel Formentera Playa

Andere hotels die aanbevelingswaardig zijn en waar je prima kunt eten:
* Hotel Cala Saona – in 1954 het eerste hotel van Formentera en nog steeds in handen van dezelfde familie Ferer. Modern ingericht hotel met twee restaurants, waarvan een op het strand.
* Hotel Casbah – klein hotel met kamers in originele Formenterastijl omringd door een prachtige tuin
* Hotel Es Mares – superstrak hotel en restaurant langs het houten wandelpad aan zee

Lunchtips:
* Can Rafalet – restaurant op de rotsen met uitzicht op zee
* Chezz Gerdi – hippe loungetent bij het strand
* Sa Platgeta – traditioneel restaurant met authentieke gerechten

Doen:

  • Shop bij vele boetiekjes in de hoofdstad Sant Fransesc Xavier.
  • Bezoek op woensdag- of zondagmiddag de hippiemarkt La Mola bij El Pilar de la Mola.
  • Breng een bezoek aan wijngaard Terramoll.
  • Wandel door de natuur van Formentera met een gids van Walking Formentera.
  • Maak een boottocht naar S’Espalmador met Sabarcade Formentera.

Winkeltjes in Sant Francesc Xavier

Formentera

Formentera heeft ook natuurgebieden waar je fraai kunt wandelen

Beste reistijd
Voorjaar en najaar. In de maanden juli en augustus is het vaak erg druk op Formentera, onder meer met daggasten van Ibiza en bootjesmensen.

Sybylle

Freelance (reis)journalist at Sybylle Kroon
Reist vol verwondering de wereld over en ziet elke trip als een ontdekkingsreis. Of dat nu in eigen land is of ver daarbuiten. Wil met haar verhalen anderen inspireren ook de wereld te gaan ontdekken.
Sybylle

Latest posts by Sybylle (see all)

Vragen? Suggesties? Of jouw reishonger delen?

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Je mag alleen HTML tags en attributen gebruiken:

<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>