Koning te rijk in het Zweedse Glasriket

“Welcome to the Kingdom of Glass”. Met deze woorden word je ontvangen op de luchthaven van Kalmar, een piepklein vliegveld op een uurtje vliegen van Stockholm dat de toegangspoort vormt voor de regio Småland. Middenin dit gebied ligt het zogenaamde Glasriket, oftewel het ‘Koninkrijk van Glas’. Een vluchtige blik op de kaart van deze regio doet dit bevestigen, want het is hier een ware verzameling aan glasblazerijen, galeries en glasmusea. Een waar walhalla voor de glaskunstliefhebber dus, maar bovenal ook een fantastische ontdekkingstocht voor iedere leek op dit gebied!

Van bos tot glas

Het Glasriket is gelegen in de regio Småland, een deel van Zweden dat bekend staat om haar vlakke natuur en waar meren en bossen elkaar in vlot tempo afwisselen. Dat juist dit gebied tot een van de beroemdste regio’s in de glaswereld is uitgegroeid is dan ook geen toeval. De dame van Kosta Boda Art Gallery schetst een historisch overzicht van de ontwikkeling van deze regio, want lang niet altijd was dit het schitterende hart van de glaswereld.

Glasriket

Glas- en kristal galerie in the Glass Factory.

Glas- en kristal galerie in the Glass Factory

Ooit behoorde het riket tot een van de armste delen van Zweden. Het landschap is wild en moeilijk te bebouwen vanwege de vele rotsen, dus er was maar een beperkte mogelijkheid tot landbouw. Een tekort aan vruchtbare grond en inkomen werd echter gecompenseerd met een ruim overschot aan ruimte en heel veel bomen. Al rijdend door de regio zal je zeker niet ontgaan dat de bossen eindeloos lijken en het zijn juist deze bossen die dit gebied uiteindelijk zo succesvol hebben gemaakt. Toen in de 18e eeuw de glasblazerij zijn opkomst maakte, was er voldoende brandstof nodig om de ovens goed op temperatuur te krijgen, oftewel, er was hout nodig. Veel hout. En dat is iets wat hier in overvloed te vinden was. Andere ingrediënten voor het maken van glas zijn onder meer zand en kalk. Eerstgenoemde werd initieel ook lokaal gewonnen, maar daar is men vanaf gestapt omdat het Zweedse zand te veel ijzer bevatte waardoor het glas groen uit sloeg. Tegenwoordig haalt men het zand uit Nederland en België.

Vanaf 1918 veranderde ook de glasindustrie in deze regio. Niet langer werd er alleen voor praktische zaken geproduceerd, maar begon men ook kunstenaars van over de hele wereld uit te nodigen. Dit heeft een cultuur gecreëerd waarmee de glaskunst beroemd is geworden. Ook tegenwoordig nog behoort de Zweedse glaskunst tot de meest beroemde ter wereld en middels een bezoek aan deze regio kan je dat op alle manieren ervaren.

glasboten

Gelukkig kunnen ook professionele glasblazers nog wel eens wat scherven maken...

Gelukkig kunnen ook professionele glasblazers nog wel eens wat scherven maken…

Kosta Boda Glass Factory

In het kleine dorpje Kosta bevindt zich de grootste glasfabriek van Zweden. Al zodra je aankomt in het dorp krijg je een beetje een campus-gevoel: echt álles in het plaatsje draait om glas. Rondom het plein vind je de oudste glasfabriek, maar ook verscheidene glaswinkels, galeries en workshops. De Kosta Boda glasfabriek is zeven dagen per week geopend en staat altijd open voor bezoekers. Het is zeker de moeite waard om binnen een kijkje te nemen, want het intrigerende proces van het glasblazen wordt hier gewoon live uitgevoerd! Zinderend hete ovens en stoere mannen en vrouwen houden de glasproductie letterlijk draaiende. Van een kolkende withete massa tot een elegant wijnglas, je ziet de transformatie recht voor je neus gebeuren! Prachtig én indrukwekkend om te zien. Wie had van tevoren durven denken dat er zeker 15 mensen nodig zijn om één zo’n wijnglas te produceren..?

Het glas moet continue goed heet blijven om het te kunnen bewerken.

Het glas moet continue goed heet blijven om het te kunnen bewerken

In totaal werken zo'n 15 mensen aan één wijnglas.

In totaal werken zo’n 15 mensen aan een wijnglas

Ken je glaskunstenaar

Met een beetje geluk kom je in deze fabriek ook gewoon een van de glaskunstenaars tegen. Wellicht ken je deze mensen nu nog niet, maar zodra je in het Glasriket bent, merk je vanzelf wie de grote namen binnen deze wereld zijn. Wij kregen een klein kijkje in de ontwerpkeuken van Bertil Vallien, het grote brein achter de immense ‘glasboten’. Deze ware kunstwerkjes worden –op bestelling- gemaakt en wereldwijd verscheept voor het luttele bedrag van een miljoen dollar. Maar dan heb je natuurlijk ook wel een uniek kunstobject, waarin weer vele kleine kleurrijke glasvoorwerpen zijn verwerkt.

Van alle kleuren die je aan glas kan geven, is rood het duurst. Om dit te bereiken dient er namelijk goud in verwerkt te worden, wat de prijs van het glas natuurlijk flink doet stijgen!

Het fijne is dat de glaswereld hier heel laagdrempelig is. Men vertelt er graag over, de glasblazers vinden het geen punt als je hen gedurende hun werk bekijkt en de kunstenaars zoals Bertil zitten vol verhalen over de wereld van de glaskunst. Een heerlijke manier om je in deze wereld te verdiepen dus!

Glaskunstenaar Bertil Vallien bij zijn glasboot van 1 miljoen dollar.

Glaskunstenaar Bertil Vallien bij zijn glasboot van 1 miljoen dollar

Slapen in een glaspaleis

In Kosta draait alles om glas, dus hier heb je haast vanzelfsprekend ook een thematisch hotel – het Kosta Boda Art Hotel – waarbinnen zich de beroemde Glass Bar bevindt. Deze massief glazen bar is van het genre dat je maar eens in je leven tegen gaat komen. Of het je smaak is, dien je vooral zelf te bepalen, maar als je toch in de buurt bent, is het sowieso leuk er een drankje te doen! Het hele hotel is ingericht door de beroemdste glaskunstenaars en functioneert ook als galerie, wat de totale waarde van glaskunstobjecten in het hotel op ruim 50 miljoen euro brengt. Met recht een unieke locatie te noemen dus! Iedere gang staat in het thema van een andere kunstenaar en elke kamer is weer anders aangekleed; van glazen zwaarden boven je bed tot glazen vissen in je glazen wasbak. Gelukkig kan je een rondleiding boeken door het hotel om zoveel mogelijk aspecten van de glaskunst hier mee te krijgen!

The Glass Bar in het Kosta Boda Art Hotel heeft zelfs massief glazen barkrukken!

The Glass Bar in het Kosta Boda Art Hotel heeft zelfs massief glazen barkrukken!

One-of-a-kind bar!

One-of-a-kind bar!

Glazen blazen

De laagdrempeligheid van de glaswereld maakt dat je ook zelf deel kan nemen aan het proces. Op verscheidene locaties in het Glasriket kan je een workshop volgen om je eigen glazen object te blazen, zoals bij de Glass Factory of het Kosta Glascenter! Voor slechts een paar tientjes verlaat je het Glasriket met de meest unieke souvenir mogelijk en natuurlijk ook een hele ervaring rijker! Het blijkt namelijk al snel dat glasblazen zo makkelijk nog niet is. Als je niet consistent blijft draaien valt de glasmassa van 1100°C zo van de pijp en als je te hard blaast knapt je kerstbal in spe zo uiteen! Gelukkig is dat geen enkel punt voor de pro’s, die je met veel plezier en geduld zullen helpen bij het maken van die bijzondere glazen bal! Plan je workshop wel op tijd gedurende je trip, want het glazen kunstobject zal wel nog 24 uur moeten afkoelen voordat je het mee mag nemen.

Je eigen kerstbal blazen? Dat kan in het Glasriket!

Je eigen kerstbal blazen? Dat kan in het Glasriket!

Koninkrijk van Glas

In het Glasriket in Småland kan je je even onderdompelen in een niet-alledaagse wereld, de wereld van het glasblazen. Of je nou veel of weinig van deze kunstvorm weet, zodra je hier bent leer je er ontzettend veel over. De fijne kneepjes van het vak worden je met veel plezier bijgebracht door de toegewijde glasblazers en na een bezoek aan deze regio zal je nooit meer hetzelfde naar een gemiddeld wijnglas kijken!

Het Glasriket bereik je het beste met de auto, of door te vliegen op het kleine vliegveld Kalmar. Vanaf daar zijn de meeste glasblazerijen en andere hotspots gemakkelijk met de auto te bereiken. Bezoek de website van het Glasriket voor meer informatie over deze regio.

Pronkstuk uit de regio: de glazen boot.

Pronkstuk uit de regio: de glazen boot

Brigitte

Brigitte

Als het om reizen gaat, kan Brigitte er geen genoeg van krijgen. Haar motto is dat er in elk land wel iets moois te beleven valt, dus dat je elke kans ook aan moet grijpen om dat te ontdekken. Haar hart heeft ze verloren aan Groot-Brittannië en Ierland, maar gelukkig is er nog genoeg ruimte voor alle andere landen over.
Brigitte

Latest posts by Brigitte (see all)

Vragen? Suggesties? Of jouw reishonger delen?

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Je mag alleen HTML tags en attributen gebruiken:

<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>