Wie de winterkou even wil ontvluchten en ook nog eens bijzondere dingen wil zien, maakt met Sharm el Sheikh in Egypte, een goede keus. Maar liefst 14 miljoen Egyptenaren zijn afhankelijk van het toerisme. Geen wonder dat de terugloop hiervan, naar aanleiding van ongeregeldheden in Caïro, een enorme stempel drukt op het inkomen van deze mensen.

Sharm el Sheikh is een badplaats aan de Rode Zee, in het uiterste zuiden van Egypte, op meer dan 500 kilometer afstand van Caïro. In deze volkomen veilige omgeving zijn juist nu vele voordeeltjes behalen. Reisorganisaties bieden tegen lage prijzen diverse arrangementen aan in Sharm el Sheikh.

Transavia en Corendon vliegen in minder dan vijf uur rechtstreeks van Amsterdam naar Sharm el Sheikh. Bij reizen naar Egypte dient je paspoort nog minimaal zes maanden geldig te zijn bij terugkomst. Nederlanders mogen niet reizen met een identiteitskaart. Belgische reizigers wel, maar je moet dan wel twee extra pasfoto’s meenemen.

Voor Egypte heb je een visum nodig. Wanneer je naar of via Sharm el Sheikh reist kan je twee soorten visa aanschaffen: een stempel of een standaard visum (voor € 12,- per persoon). Daarmee kan je dan naar bijvoorbeeld Caïro, bepaalde gedeelten in de Sinaï-woestijn en het natuurgebied Ras Mohammed. Alleen als je minder dan acht dagen in Sharm el Sheikh verblijft (en geen excursies doet!) ben je niet verplicht een standaardvisum aan te schaffen. Toch is het raadzaam dat wel te doen. Stel je voor dat je de Nederlandse Ambassade in Caïro moet bezoeken. Of als je eerder terug moet vliegen via Cairo bijvoorbeeld.

Vermaak voor elke leeftijd
De badplaats Sharm el Sheikh ligt in een woestijnlandschap en is de afgelopen decennia schijnbaar uit het niets ontstaan. Rondom liggen bergen en oasen, kamelen kom je overal tegen. Talloze hotels bieden de meest verwende gast sterrenluxe, vertier en vermaak. Sommige hotels hebben eigen, professionele zangeressen in dienst die tijdens het diner en later op de avond zorgen voor een prima sfeer. Wie niet in de zee wil zwemmen kan doorgaans in het hotelzwembad terecht en op veel plaatsen zijn voorzieningen getroffen om kinderen bezig te houden.

Tijdens mijn verblijf, in de tweede week van december, was de gemiddelde dagtemperatuur 24 graden. De temperatuur is in de maanden januari en februari doorgaans enkele graden lager maar nog steeds zeer aangenaam.

Kijkekijkenietkope
Als ik het straatje achter het hotel inloop, kom ik terecht in een soort van kermis. Rijen lang bevinden zich souvenirwinkels en eettentjes naast elkaar. De uitbaters proberen elkaar de loef af te steken met muziek en natuurlijk proberen ze overal de klant naar binnen te praten. “How are you? Where are you from?” zijn gevleugelde woorden in deze straat. Als ik antwoord geef, klinkt bijna zonder uitzondering: “kijkekijkenietkope” uit de monden van de verkopers. Ze kennen hun pappenheimers blijkbaar. Het is een feest om alle kleuren, geuren en klanken te ervaren. En natuurlijk hoort afdingen bij het spelletje.

Coloured Canyon
In de buurt van het kleine dorpje Nuweiba, zo’n 65 kilometer ten noorden van Dahab, ligt het wonder de “Coloured Canyon”. Dit berggebied is één van de meest populaire locaties van de Sinaïwoestijn. Je gaat met een 4×4 jeep de woestijn van de Sinai in, waar de spectaculaire wandeltocht kan beginnen. Je loopt door smalle gangetjes en je maakt stijle afdalingen.

Halverwege de tocht door de Sinaï woestijn stopt de chauffeur van onze jeep bij een klein gebouwtje. Fahd, onze extra canyon gids neemt plaats naast de bestuurder. Fahd is één van de 300.000 bedoeïenen die in de Sinaï woestijn leven. Geboren en getogen in de bergen leidt deze jonge man, gewoon op een paar slippertjes, toeristen veilig langs de gangen en kronkels van de Coloured Canyon. De tocht langs de adembenemende rotsformaties duurt een paar uur. Een weg terug is er niet; gewoon doorgaan is de regel.

De uitgesleten gangen, open stukken, nauwe sleuven en vreemde vormsels bieden een wonderlijk kleurenspel. De route door de Canyon is zeker niet bijzonder zwaar, maar vergt wel enige lenigheid en souplesse. Bijvoorbeeld bij het punt waar in een zeer nauwe doorgang een rotsblok schijnbaar losjes tussen de rotswanden hangt. We moeten er doorheen! Als ik kijk wat er zich achter het rotsblok bevindt, zie ik tot mijn schrik dat de bodem van de Canyon zeker een meter lager ligt dan mijn benen lang zijn. Fahd glibbert echter als een slangenmens door het gat om iedereen op te vangen die door het gat glijdt. Het blijkt dat gewoon(!) op je rug naar beneden glijden het beste werkt. De tengere Fahd staat klaar om me als het ware uit het gat te tillen, zodat ik mijn enkels en knieën de rest van de dag in goede staat kan houden. Deze avontuurlijke excursie biedt alles wat beloofd is: gezonde spanning en avontuur met als beloning stille verwondering in een prachtig gekleurd berglandschap. Hier voel je je als mens heel klein!

Voorzichtig schuifel ik de glooiende berg af. Ik zet mijn voeten dwars om te voorkomen dat ik naar beneden glijd. Onderaan de helling zie ik opgelucht dat ik mijn weg kan vervolgen op een redelijk vlak zandpad, weliswaar met keien en kleine steentjes. Onze gids Achmed had ons eerder die dag verzekerd dat het pad door de Coloured Canyon een avontuurlijke uitdaging zou zijn, met de zekerheid dat we er geen spijt van zouden hebben.

Ontmoeting in de woestijn
Het is niet toegestaan om met eigen vervoer door de Sinaï woestijn te rijden. De kans op verdwalen is hier erg groot. Vanuit alle hotels worden jeepexcursies aangeboden. Houd wel rekening met een heftige rijstijl. En vrouwen doen er goed aan een sport bh aan te trekken want de chauffeurs scheppen er plezier in om hun vrachtje flink door elkaar te schudden. We zien een bedoeïenvrouw die met haar schapen in the middle of nowhere loopt. Ze laat zich gewillig fotograferen in ruil voor een fles water en een paar appels.

White Canyon
De volgende dag trekken we weer per jeep de woestijn in. Dit keer is de White Canyon het doel. We maken een wandeling door het gortdroge landschap en lopen over witte marmerformaties. Op sommige plaatsen lijkt het wel of er sneeuw ligt. Dit gebied draagt zijn naam met ere. Na een half uurtje door het zand gebanjerd te hebben bereiken we een oase waar een bedoeïenfamilie zich gevestigd heeft. In de ruime tent, waar we worden ontvangen met een kopje thee, liggen onverstoorbaar een paar mensen te slapen. Als ik buiten de mannen in hun spierwitte djellaba zie lopen, voel ik een klein steekje van jaloezie. Hoe is het toch mogelijk dat deze mensen, midden in de woestijn hun hemdjurken zo spierwit gewassen krijgen?

Mushroom Rock
De bergen veranderen doorlopend van kleur, al naar gelang de tijd van de dag. Het blijft een wonderlijk schouwspel. We maken een stop bij een bizarre rotsformatie, Mushroom Rock geheten. De rots ziet er aan de achterkant volkomen anders gekleurd uit dan in de overbelichte voorkant.

Catharinaklooster
Wie in Sharm el Sheikh verblijft en genoeg heeft van het luieren in de zon, kan overwegen om een bezoek aan het Catharinaklooster te brengen dat op een hoogte van 1570 meter, in het hart van de Sinaïwoestijn ligt. Het Sint Catharina Klooster is een van de meest spectaculaire plaatsen in de Sinaï, op ongeveer 2,5 uur rijden van Sharm el Sheikh. Het klooster is het eigendom van de Grieks-orthodoxe kerk en dateert uit de negende eeuw.

Na de nacht te hebben doorgebracht in een nabijgelegen hotel met de wonderlijke naam Morgenland, was het plan om de volgende dag het klooster te bezoeken. Helaas blijkt juist deze dag een besloten religieus feest in het klooster plaats te vinden waardoor we voor gesloten deuren staan. Maar creatief als Egyptenaren zijn, weet een “mannetje”, na enig onderhandelen, het voltallige gezelschap via allerlei sluipweggetjes, trapjes en gangen, het klooster in te leiden. Juist op het moment, dat we in de ingang van de basiliek staan, krijgen we zicht op een zeer indrukwekkende processie van Grieks-orthodoxe geestelijken, die precies op dat moment met ruisende, imponerende gewaden, en omgeven door wierookgeur, de kerk verlaten.

Een klooster dat al zo oud is, heeft een rijke geschiedenis. Diverse figuren uit de bijbelse geschiedenis worden vermeld in de annalen van het klooster. In het voorportaal staan oeroude olijfbomen, waar Mozes misschien zelfs onder heeft gezeten. Binnenin het klooster is een wirwar van trappen, stegen en hoekjes.

Brandende braamstruik
De plaats, waar Mozes volgens de legende, de brandende braamstruik, die uiteindelijk toch niet verbrandde, zou hebben gezien, is een van de meest gefotografeerde objecten van het klooster. De struik is op een altaar geplaatst. Misschien dat de huidige kloosterlingen ongeloviger zijn dan vroeger, maar voor de zekerheid is er een brandblusser naast de struik geplaatst.

Zonsopkomst op Catharinaberg
Wie het er voor over heeft om ‘s nachts om 02.00 uur op te staan en vervolgens in het pikkedonker, urenlang over moeilijk begaanbare paden te lopen, gevolgd door 750 onregelmatig gevormde traptreden, wordt beloond met, naar men zegt, de mooiste zonsopkomst ter wereld. Denk er wel aan om iets warms aan te trekken want de snijdende kou bederft een groot deel van de pret.

Rode Zee
De Rode Zee is het ultieme duik- en snorkelparadijs. Tientallen boten verlaten in de vroege morgen Sharm el Sheikh om met toeristen de Rode Zee op te varen. In het kristalheldere water kun je de koraalriffen gewoon vanaf de boot zien liggen. Snorkeluitrustingen zijn vaak bij de excursie inbegrepen, zodat het weinig moeite kost om de fascinerende onderwaterwereld waar duizenden soorten tropische vissen leven, van dichtbij te bekijken.

Uitgebreide informatie is te vinden op de websites egypt.travel en Corendon.

Ik lag ziek, zwak en vooral erg misselijk in bed toen ik Life on Air las, op een schip hoog in het noorden van Noorwegen, bij windkracht 12. Ik leerde twee dingen: mijn maag blijkt niet bestand tegen varen op woeste zee én ik moest bij mijn werk weg. Lezen op reis voegt voor mij een extra laag toe, zowel aan het boek als aan de reis. Van deze vijf boeken herinner ik me precies waar ik was toen ik ze (voor het eerst) las.

De schaduw van de wind, Carlos Ruiz Zafon
Vlak voor ik naar Granada ging voor een cursus Spaans, raadde mijn baas me dit boek aan. Ik was, moet ik toegeven, nogal sceptisch over deze boekentip. Zo goed kenden mijn baas en ik elkaar niet, en bovendien was hij van huis uit een beta, en ik een alfa. De kans dat we dezelfde boeken leuk vonden, leek me niet heel groot. Ik had in de boekhandel wel de achterflap gelezen, en die trok me niet erg.

In Granada bleek een klasgenote dit boek ook aan het lezen te zijn. Als we hadden afgesproken, wilde ze bijtijds naar huis om verder te lezen. Ze zat duidelijk helemaal in het boek, en kon het niet wegleggen of loslaten. Toen ze het uit had, heb ik het toch maar van haar geleend.

Anderhalve dag lang zat ik bijna non-stop te lezen op mijn balkonnetje, in de zon. Toen was het uit. En moest ik mijn huiswerkachterstand voor de cursus snel wegwerken. Daarna heb ik een jaar gewacht op de vertaling van het tweede boek uit de serie over “het Kerkhof der Vergeten Boeken”, Het spel van de engel. De cursus ten spijt was mijn Spaans niet goed genoeg het in het Spaans te lezen.

The Book Thief, Markus Zusak
Ook met dit boek had ik een wat moeizame start. Het verhaal leek me heel boeiend: een jong meisje in Nazi-Duitsland leert dankzij haar pleegvader lezen, raakt verslaafd aan letters, en steelt boeken waar ze kan om haar letterhonger te stillen, met alle risico’s van dien. Maar elke keer als ik het opensloeg, haperde ik. Het gekozen perspectief, namelijk dat van de Dood, kon me niet zo bekoren. Ik gaf het op, en bracht mijn exemplaar van het boek naar De Slegte.

Jaren later werd het me weer eens aangeraden, ik weet niet meer door wie, als een bijzonder aangrijpend boek. Toen er een goedkope uitgave verscheen die overal te vinden was, heb ik het opnieuw gekocht. En dit keer heb ik wel doorgelezen, grotendeels in de trein.

Het was verjaardagsseizoen in mijn familie en vriendenkring, dus regelmatig zat ik een paar uur achter elkaar in de trein. Die uren waren zo voorbij, omdat ik volledig in het boek gezogen was. De ontknoping las ik in het boemeltje van Utrecht naar Leiden, vlak voor station Alphen aan de Rijn. In een rumoerige coupé vol uitgelaten jongeren, las ik met tranen in mijn ogen de laatste bladzijde.

The Devil’s Star, Jo Nesbø
De volgende boekentip van mijn baas volgde ik wel meteen op. Ik las Jo Nesbø’s The Redbreast op Guernsey. Toen ik het uit had, wilde ik onmiddellijk het volgende boek in de serie lezen. Op naar de boekhandel dus. De dichtstbijzijnde was op het vliegveld, maar daar geen Nesbø te vinden. De volgende optie was St. Peter Port, ruim een uur fietsen van waar ik zat, over behoorlijk heuvelachtige wegen. Het was plakkerig weer, en regende pijpestelen.

Maar ik moest en zou weten wat Harry Hole in het volgende boek zou uitvreten, dus ik klom op mijn fiets. In de boekhandel bestond enige twijfel over welk boek het tweede deel was, maar op dat moment kon het me niet veel meer schelen. Ik kocht het derde deel uit de serie, The Devil’s Star en fietste terug.

Terwijl Harry Hole een moordenreeks in een opmerkelijk patroon oploste, las ik. Op mijn benauwde hotelkamertje ter grootte van een postzegel. De regen kletterde tegen mijn raam. Af en toe sprong ik op als Harry iets spannends deed en het tegelijkertijd onweerde. Engelse landschappen doen het goed met misdaadverhalen, ook als ze uit Noorwegen komen.

The Romance Reader, Pearl Abraham
Ik zie ook hier een patroon, want ook dit boek had ik al jaren in huis en las ik pas veel later. The Romance Reader kreeg ik cadeau voor mijn afstuderen. Ik las het uiteindelijk aan het Gardameer. The Romance Reader, Rachel, dochter van een rabbijn, mocht geen badpakken of dunne panty’s dragen, en al helemaal geen romans lezen.

Ik las op de ferry als ik van het ene plaatsje naar het andere voer, in de tuin van mijn hotel, op een ligbedje in de Spa. Ik droeg geen panty, want daar was het veel te warm voor, en soms had ik een badpak aan. Als ik aan het lezen was, was ik echter niet in zonnig en warm Italië, maar in de beklemmende Joods-Orthodoxe wereld van Rachel.

Life on Air, David Attenborough
Last, but certainly not least, de autobiografie van David Attenborough. Dit was een boek dat ik graag wilde lezen, want ik ben dol op de series van Attenborough. Ik las het met de wereld klotsend om me heen, en mijn spullen vliegend door mijn hut: ik voer de Hurtigruten van Bergen naar Kirkenes en weer terug. Vreselijk zeeziek ben ik die reis geweest, en ik denk er met gemengde gevoelens aan terug.

Aan Life on Air denk ik echter heel anders terug: terwijl ik dit boek las, zag ik in dat ik echt niet meer verder kon in mijn baan. Dat ik muurvast zat, en niet meer terug wilde. Dat ik iets moest gaan veranderen. En dat is precies wat ik heb gedaan.

Over een paar dagen stap ik op het vliegtuig. Onderweg hoop ik ook te kunnen lezen, maar er gaat maar één boek mee in mijn tas. Dat is The Adventures of Alice in Wonderland geworden. Klein, licht en symbolisch: ik ben benieuwd naar het wonderland dat ik tegemoet ga, en ook naar alle letters die ik tegenkom.

Snowboots aan, muts op, handschoenen mee en gaan! Vorige week vertrokken we naar het hoge noorden, naar Fins Lapland. Naar Salla om precies te zijn, net boven de poolcirkel, zo’n twintig kilometer verwijderd van de Russische grens. Lapland, waar ‘s zomers de zon niet onder gaat en ‘s winters de zon niet opkomt.

De magie van Lapland zit ‘m in de uitgestrekte wildernis, de mooie ongerepte landschappen, de husky’s en rendieren, de knisperende vorstlucht, de rust, ruimte en stilte van de witte wereld en het dansende noorderlicht. Lapland is een sprookje in de winter, dat moet je een keer meegemaakt hebben!

Lapland heeft iets mysterieus. Het is meer dan het Arctische deel van Noorwegen, Zweden, Finland en Rusland dat ten westen van de Witte Zee ligt. Het is het gebied waar de Lappen, of beter gezegd de Samen of Saami, van oudsher als nomaden met hun rendierkudden rondtrokken. Het volk der Lappen beschikt wel over meerdere eigen talen (de Samische talen), maar niet over een eigen staat. Lapland wordt ook wel de laatste wildernis van Europa genoemd.

Wij kennen de Saami als “Lappen”, maar deze term is net als het woord Eskimo verouderd. De naam Lappen wordt door de bevolking zelf als beledigend ervaren. De Saami die er nu leven zijn de erfgenamen van een 5000 jaar oude traditie. Tot in de vorige eeuw waren het nog nomaden. Ze wonen tegenwoordig in huizen in plaats van tenten en de kinderen gaan gewoon naar school. De Saami houden nog steeds enorme kuddes rendieren, die bijna altijd los lopen. De mannen hoeden hun kudde op een moderne manier, met sneeuwscooters, auto’s of quads.

Lapland is ruim tien keer zo groot als Nederland en met ongeveer tien keer zo weinig inwoners is het zeer dun bevolkt. Als je dan bedenkt dat veruit de meeste mensen in de kuststrook en de grote centra zoals Rovaniemi wonen, dan kan je wel begrijpen dat Lapland voor onze begrippen vrijwel onbewoond lijkt. Wat een ruimte!

Lapland in de winter
Lapland ligt zo dicht bij de poolstreken, dat de winters er lang en ijzig koud zijn. “Brrr… dat is wel heel koud”, dacht ik toen ik de weersvoorspelling zag. En toch valt het mee. Het kwik in de thermometer kan soms aardig dalen, maar zelfs 35 graden onder nul weerhoudt niemand ervan om er op uit te trekken. Omdat de lucht droog is (een lage luchtvochtigheid) en er weinig tot geen wind staat, voelen deze extreme temperaturen niet overdreven koud aan.

Lapland kent dus heel lage temperaturen in de winter en je ziet weinig kleurvariaties. De eerste sneeuwvlokken vallen in het hoge noorden vaak al eind augustus en de temperaturen liggen tot april (ver) onder nul. Vanaf november is het land bedekt onder een dikke laag sneeuw. De meeste sneeuw valt in december en januari. De bomen zijn dan bedekt met een dikke laag poeder en de takken hangen naar beneden door het gewicht. In februari, maart en april ligt er nog volop sneeuw, maar valt er vaak niet veel meer bij.

Van december tot en met februari kan de temperatuur variëren van 0° tot -35° Celsius. Maar met een wollen muts en thermo ondergoed aan kun je in elke maand naar Lapland. Voor wie hondenslede- en sneeuwscootertochten wil maken, is de late winter, eind februari tot half mei, de beste keus. De dagen worden dan alweer langer, de zon komt steeds verder boven de horizon uit en de temperatuur is overdag aangenaam in de zon. Februari is over het algemeen de koudste maand met temperaturen tot -30°C. In december en januari kun je ook naar Lapland reizen, maar het is dan langer donker en daardoor ook een stuk kouder. Wie het noorderlicht wil zien, moet juist in deze donkere tijd naar het noorden afreizen.

Hoe blijf je warm in de Lapse kou?
In Lapland ben je veel buiten en contact met de sneeuw is onvermijdelijk. Goede waterdichte warme schoenen zijn dan ook een must om je voeten warm te houden. Een ski-jas en skibroek heb je ook hard nodig. Tijdens de rendierensafari, huskytocht en sneeuwscooterrit krijg je warme winddichte overkleding, isolerende bontlaarzen, dikke handschoenen en eventueel extra (wollen) sokken en een muts.

“Slecht weer bestaat niet, alleen slechte kleding”
Gehuld in warme kleding is deze diepvriestemperatuur prima te doorstaan. Een kampvuurtje zorgt voor wat warmte en de nodige romantiek. Verder is het dragen van veel laagjes prettig; thermo ondergoed, een shirt met lange mouwen, een vestje, een fleece trui en iets met een colletje. Neem ook een rugzak mee, vaseline voor je gezicht, lekkere skisokken en extra batterijen voor je camera. In de kou zijn je batterijen namelijk veel sneller leeg.

Overnachten in Lapland
Fins Lapland is verreweg het meest bekende stuk van Lapland. Je kan er overnachten in een hotel, chalet, in een echte husky-farm of in een van de wildernishutten! Wij verbleven in de Sallatunturin Tuvat bungalows, een authentieke Finse bungalow aan de bosrand vlakbij Salla, een prachtig gebied boven de Poolcirkel. Het ligt te zuidelijk voor geen winterzon, zodat het ook op de kortste dagen nog even licht wordt.

Salla – in the middle of nowhere
Salla is een begrip onder Lapland reizigers. Deze nog geen 5.000 inwoners tellende gemeente ligt verspreid over een oppervlakte van bijna 6.000 km². Wat een ruimte! Er is geen plek waar je zo wordt overvallen door een gevoel van totale onthaasting. Het bijzondere aan Salla is het feit dat het er door de jaren heen niet veranderd is. Voor mij was dit een unieke belevenis; een indrukwekkend winters decor, vriendelijke en gastvrije mensen en de mooiste sneeuwscooter-, husky- en rendiersafari’s. Wat een actie, en wat een avontuur! Na een lange dag kan je lekker bijkomen in de sauna. Hier heeft niemand haast. Heerlijk een worstje grillen bij het kampvuur (waar al snel een grote theepot boven pruttelt), een koffie uit de kuksa, skiën, snowboarden of langlaufen, lekker uit eten en karaoke luisteren in de kroeg. Kippis!

Zomer in Lapland
Het sprookjesachtige sneeuwlandschap en de kou tekenen maandenlang het beeld van dit gebied. Tussen december en februari wordt het overdag vaak niet warmer dan -12 tot -8 graden. Toch is Lapland niet het hele jaar door een sneeuwparadijs met korte dagen en lange nachten. Na half februari beginnen de temperaturen weer warmer te worden en de dagen weer langer. Eind maart zijn de nachten alweer korter dan in de rest van Europa. Pas in de loop van mei is de meeste sneeuw gesmolten. Daarna wordt het groen en komen er bloemen. Zomer is het boven de poolcirkel pas als in Nederland de herfst bijna begint.

De nachten zijn in juni en juli erg kort en het gematigde landklimaat zorgt ervoor dat het tijdens de zomer over het algemeen zonnig en droog is. De gemiddelde temperatuur ligt in de zomer rond 14 graden Celcius. Dankzij de Golfstroom en de Oostzee voelt het in Finland bovendien aangenamer aan dan in het op gelijke noorderbreedte gelegen Canada, Groenland en Siberië. En ook in de zomer is Lapland een lust voor het oog. De wilde natuur van Finland heeft met de vele meren en wouden een indrukwekkende schoonheid.

De beste tijd om Lapland in de zomer te bezoeken is van half juni tot eind augustus. De dagen zijn lang, immers boven de poolcirkel gaat de zon in de zomer niet of nauwelijks onder: de middernachtzon! De wisseling van de seizoenen is ook onovertroffen. In de herfst, bekend als de ‘ruska’ (half september en oktober) wordt het land onder goudgele en rode bladeren bedekt.

Lapland is een gebied dat goed bereikbaar is met het vliegtuig, maar ook met de auto of de trein kun je er komen. Een gebied met voor elk wat wils. Je kan er hele mooie wandelingen maken, of boottochten naar afgelegen plaatsen of vogelrotsen. Je kan er zeilen, kanoën, raften, duiken en vissen. In Finland is ook Nordic Walking een populaire sport. Voor uitgebreid winkelplezier kan je in Rovaniemi terecht. Wie van kunst houdt, mag het plaatsje Karigasniemi zeker niet overslaan. Hier treft je mooie Samische kunstnijverheid.

Reizen naar Fins Lapland
Finnair onderhoudt dagelijks vluchten tussen Amsterdam en Helsinki en van daaruit naar een aantal grotere plaatsen in het noorden van Finland. KLM vliegt enkele keren per dag van Amsterdam naar Helsinki. SAS heeft geen directe vluchten meer van Amsterdam of Brussel naar Helsinki. Blue One vliegt rechtstreeks vanuit Brussel naar Helsinki en van daaruit door naar verschillende steden in het noorden.

Wij vlogen met transavia in drie uur tijd (rechtstreeks) van Amsterdam naar Kuusamo. Dit is alleen te boeken als pakketreis bij Voigt Travel. Een losse vlucht naar Kuusamo gaat altijd via Helsinki. Voigt Travel organiseert al jaren winterreizen naar Fins Lapland, gecombineerd met een eigen rechtstreekse vlucht. Dit winterseizoen vliegt Voigt Travel van medio december tot medio maart vanaf Amsterdam naar maar liefst drie bestemmingen in Lapland: Kuusamo, Rovaniemi en Ivalo. Voigt Travel heeft laten weten ook komende zomer rechtstreekse vluchten naar Rovaniemi te organiseren. Je vliegt dan met Finnair.

Kuusamo ligt net onder de poolcirkel. Deze omgeving staat met name bekend om de ongerepte natuur. Op 25 kilometer van Kuusamo vind je de plaats Ruka, wat door de jaren heen is uitgegroeid tot de bekendste wintersportplaats van Lapland. ArkeFly vliegt rechtstreeks van Amsterdam naar Kittilä, voor de mooie skigebieden Rovaniemi en Saariselka. De hoofdstad van de regio en provincie Lapland is Rovaniemi. Rovaniemi is net als Saariselka een populair wintersportgebied dat gemakkelijk te bereiken via Kittilä.

Voigt Travel: bedankt! Paljon kiitoksia!

“Ben je al zenuwachtig?”, vragen mijn vrienden. Nee, nog niet eigenlijk. Ik stap over anderhalve week in het vliegtuig, maar kan nog steeds niet echt geloven dat ik echt voor minstens een half jaar wegga.

Er staat een 55 liter backpack in mijn slaapkamer, met een daypack ernaast. Overal in huis liggen dingen waarvan ik nooit gedacht had dat ik ze zou bezitten: een reiswaslijntje dat zelf de was vast kan houden, allerlei donkergroene insectwerende kledingstukken, bindbanden, een regenhoes en een medische kit met naalden en een enge scalpel. Ik ga op reis.

Met hulp van David Attenborough
Ik dobberde met zwaar weer over de Noordelijke IJszee op een Hurtigrutenschip, toen ik David Attenborough’s autobiografie Life on Air las. Hij begon zijn carrière, net als ik, bij een uitgever. Op de eerste bladzijden beschrijft hij hoe hij er stellig van overtuigd raakte dat de klok op het plein waar zijn raam op uitkeek kapot was. Deze klok gaf namelijk aan dat het maar tien over twee bleef, terwijl er na de lunchpauze toch echt zeker 45 minuten waren verstreken, niet tien. Toen ik dat las, wist ik dat David en ik goede vrienden zouden worden. Ik wist ook dat ik iets moest veranderen.

Mijn kantoorkamer heeft nooit uitgekeken op een plein met een klok. Maar het gevoel dat ik liever, net als David Attenborough, gehuld in een kaki/beige broek exotische diersoorten en landschappen zou bewonderen dan achter mijn bureau te blijven zitten, begon zich opeens aan mij op te dringen. En ook een “nu kan het nog”-gevoel. En dus besloot ik tot een zogenaamde career break. Ik verliet de uitgeefwereld, om dingen te kunnen doen die ik graag wil doen. Meer schrijven. Meer van de wereld zien. Meer ontdekken. En dus ga ik op reis, en erover schrijven.

Zuid-Afrika
Niemand, ook ikzelf niet, had verwacht dat ik naar Zuid-Afrika zou gaan. Niet gehinderd door enige kennis, leek Afrika me geen continent voor mij. Tsja, wist ik veel. Gelukkig gaf een vriendin me een tip over een vrijwilligersorganisatie, en ik begon te lezen. Over de organisatie, over Zuid-Afrika, over de natuur, over de mensen. En nu wil ik dolgraag met eigen ogen zien waarom Zuid-Afrika ook wel de wereld in één land genoemd wordt.

Omdat geen plek hetzelfde is in dit land, wilde ik ook overal iets anders doen, en niet “alleen maar” rondreizen. Daarom begin ik straks met lesgeven bij een klein weeshuis aan de oostkust. Ik word deel van een gezin met 15 kinderen, een huismoeder, en een handvol honden en katten. Samen met drie andere vrijwilligers woon ik in een apart huisje op het terrein, waar naar het schijnt aapjes over het dak rennen. Die aapjes worden mijn eerste kennismaking met het Afrikaanse wildlife. Daarvan hoop ik tijdens weekendtripjes nog veel meer te zien te krijgen.

Van de oostkust ga ik vervolgens naar Kaapstad, want naar Zuid-Afrika gaan zonder Kaapstad te zien, dat leek me geen goed plan. Ik loop hier een journalistieke stage bij The Big Issue South Africa en woon in een gastgezin. Ik sluit mijn ontdekkingstocht door Zuid-Afrika af bij Daktari Bush School & Wildlife Orphanage in Hoedspruit. Kinderen van scholen in de buurt komen hier logeren en leren (met de vrijwilligers) te zorgen voor de dieren die bij Daktari worden opgevangen.

Nieuw-Zeeland
Na Zuid-Afrika worden de plannen minder vastomlijnd. Ik vlieg naar Nieuw-Zeeland. En daar wil ik alles zien en alles doen, behalve uit vliegtuigen en van bruggen springen. Ik droom van de nationale parken, Maoridorpen, mountainbikes, en van de locaties uit Lord of the Rings. Heel stiekem hoop ik ook nog wel op een figurantenrolletje in The Hobbit (ik ben vast een geschikte Orc, hoewel ik natuurlijk liever een Elf zou zijn).

Ik wil ook graag Kiwi’s tellen, bomen planten en “tracking tunnels” aanleggen als vrijwilliger in het Magic Forest. Ik heb geen groene vingers, en heb geen idee wat “tracking tunnels” zijn, laat staan hoe ik ze moet aanleggen. Ik heb wel een opwindbare hop-along Kiwi thuis (uit het Museum Volkenkunde), een gezonde dosis zelfspot en de bereidheid te leren, al dan niet met mijn enkels in de prut. Ik ben heel benieuwd hoe ik het er daar vanaf breng en waar ik uiteindelijk allemaal terechtkom in het land van de langgerekte witte wolk.

Japan
Mijn laatste geplande bestemming is Japan, meer specifiek Kyoto en omgeving. In gedachten zie ik tempels, platteland, geisha’s, high tech wc’s en denk ik uiteraard aan sake en sushi. In Kyoto is het volgens de boekjes “bijzonder eenvoudig” te navigeren. Toen ik op een plattegrondje keek, dacht ik daar heel anders over. Ik spreek de taal niet en kan bovendien niets lezen, dus mijn plan bestaat uit verdwalen en zien waar ik uit kom.

En wat dan?
Na Japan zijn we een half jaar verder en heb ik drie totaal verschillende landen verkend. En dan? Ik heb geen idee. Voor het eerst in mijn leven heb ik helemaal geen plan, en verrassend genoeg, vind ik dat niet eng, maar juist een rustgevend idee. Alles kan.

Ik pak mijn donkergroene insectwerende kleren in, en ga op avontuur. Ik kan niet wachten!

Simone emigreert op jonge leeftijd met haar vriend naar Nieuw-Zeeland. Toen ze 26 was, is haar verloofde Nico zes weken voor hun trouwdag aan een hersentumor overleden. Precies een jaar later krijgt haar nieuwe vriend Jason een dodelijk auto-ongeluk krijgt. Haar leven staat op z’n kop.

Een tijdje terug hoorde ik een intrigerend interview met Simone Awhina. Jarenlang is ze op zoek geweest naar haar grote liefde. Simone heeft de hele wereld bereisd, maar ze vond haar maatje niet. Ze heeft het een en ander aan ellende meegemaakt en wist zich geen raad met haar verdriet. Na zeven jaar in Nieuw-Zeeland en vierenhalf jaar in Amerika gewoond te hebben, ging het in 2008 niet zo goed met Simone.

Een hele poos heeft ze wat in het diepe rondgesparteld. Ze voelde zich vastgelopen na het overlijden van zowel haar aanstaande man als vervolgens haar nieuwe vriend en een uitblijvend succes als zangeres. Om deze reden liep zij de pelgrimstocht naar Santiago de Compostela, ruim 800 kilometer, alleen. Hartje zomer, ruim achthonderd kilometer, dwars door de Pyreneeën, over hoogvlaktes, langs wijngaarden en eindeloze korenvelden. De ervaringen van haar reis en haar bijzondere levensverhaal zijn prachtig beschreven in haar boek Ik ga op reis en laat achter.

Het boek
Ik ben gelijk in het boek begonnen en kon het bijna niet wegleggen. Het boek vertelt een prachtig verhaal en is heel toegankelijk geschreven, heel beeldend. Ondanks de spiritualiteit is het geen zwevend boek. Ook al heb je een zorgeloos leven, lees dan toch dit boek. Het is een verhaal dat enorm goed is geschreven en het blijft boeien. Een lach en een traan, maar met een enorm respect.

De klippen van Moher zijn een waar gegeven in Ierland. Met een hoogte van 120 meter tot wel 214 meter behoren deze klippen tot de hoogste in Europa. Iedereen heeft ervan gehoord en de plek wordt absoluut uitgemolken door het toerisme. Er zijn keurige betonnen hekken geplaatst, zodat je niet van de klippen valt en er staat een hele rij aan souvenirwinkeltjes.

De kunst is om dat allemaal te negeren en de klippen te ervaren op je eigen manier. Want toeristische trekpleister of niet, ze zijn werkelijk indrukwekkend.

Lehinch
Mijn compagnons en ik trokken in 2008 door west-Ierland. Toen we een slaapplaats zochten, nodigde een vrouw ons uit een paar dagen bij haar te logeren. Zo konden we bepaalde dingen bezoeken zonder de last van onze rugzak. Zo gezegd, zo gedaan. We werden met de auto naar het plaatsje Lehinch gebracht. Van daaruit wandelden we ongeveer 10 kilometer naar het bezoekerscentrum van de klippen. De weg was lang en ging gestaag omhoog, maar zonder onze gebruikelijke rugzak gingen we snel vooruit. Na een paar uur kwamen we aan de parking en het bezoekerscentrum van de klippen van Moher. We zagen een horde toeristenbussen en nog meer toeristen. We zagen een betonnen muurtje dat op de kliffen was gebouwd om te zorgen dat je er niet afvalt. We zagen enkel de zee, omdat het muurtje het zicht op de klippen zelf voor een groot deel wegnam. We zagen de rij souvenirwinkeltjes. En we vonden dat maar niets.

Maar we zagen ook een zandpad dat zich achter het betonnen muurtje over de klippen slingerde. Zo te zien leidde het weggetje helemaal terug naar Lehinch, waar we die avond weer zouden worden opgepikt. Na een stevige discussie –uiteindelijk is gevaarlijk om op de rand van een klip te lopen- besloten we om het toch te wagen. We droegen niet meer dan een kleine tas, het weer was helder en windstil en het idee om terug langs de weg te moeten lopen was afstotend. Over de klippen wandelen zou een tocht zijn om nooit te vergeten.

De tocht
We hopten over het hekje, negeerden het bord met de ontelbare waarschuwingen en we waren onderweg. Zodra we de toeristen -die ons geschokt nastaarden- achter ons lieten werd het heerlijk rustig. We konden naar hartenlust genieten van het uitzicht, de natuur op de klippen en de zalige stilte. Het zandweggetje bleek vrij egaal te zijn, hoewel het hier en daar op amper een halve meter van de rand liep. Toch was het een erg zware tocht. We liepen ongeveer drie kilometer, maar omdat je zo moet opletten waar je je voeten zet, waren die kilometers ontzettend zwaar.

Regelmatig namen we de tijd om rustig ergens neer te zitten en te genieten van de natuur om ons heen. Het was uitnodigend om plat op je buik over de rand te kijken, hoewel het heeft toch een poos geduurd voor ik mij daar aan waagde. Wat wenste ik dat ik dat eerder had gedaan! Het zicht was waarlijk fantastisch. Ik zag mossen en grassen, verschillende soorten gesteente en vogels! Al die vogels die zo vrij door de lucht zoefden langs de klippen die voor hun helemaal geen risicovolle plaats waren, maar hun Hof van Eden. Overigens was er op de hele tocht een roek die ons volgde en naargeestig kraaide, alsof hij ons wilde herinneren aan de gevaren van de tocht die we maakten.

We deden uren over die tocht, deels omdat het zo traag ging, deels omdat we er zo lang mogelijk van wilden genieten. Die dag is dan ook in mijn geheugen gegrift, gesteund door de tientallen foto’s die we toen hebben gemaakt.

Klip in de storm
Jaren later bezocht ik de klippen opnieuw, dit keer met manlief. Het bezoekerscentrum was hermetisch gesloten, de toeristenwinkels dicht. Er hing een groot waarschuwingsbord om de klippen niet op te gaan. Er stond storm. We gingen de klippen toch op, hoewel we deze keer veiligheidshalve netjes achter het betonnen muurtje bleven. We zagen golven op de klippen breken die zo hoog als een vierde van de klippen opspatten. Het zoute water spatte om ons heen, het schuim vloog als sneeuwvlokjes door de lucht. En dat terwijl we 200 meter boven de zee zelf stonden! Het was indrukwekkend! We trokken foto’s, genoten van de ruimte en de wind. Maar we dachten er nog niet over om over dat hekje te stappen.

Intussen kan ik zelf niet goed geloven dat ik het ooit gedurfd heb om op de rand van die klippen te wandelen. Het risico is namelijk erg groot. Denk eraan dat plekken als deze werkelijke gevaren inhouden die je je leven kunnen kosten. Wees altijd voorzichtig.

Na twee fantastische weken op Bali met familie en vrienden hebben we zin gekregen om het echte reizen weer op te pakken. We kiezen ervoor met de ferry over te varen naar Java, waar we een vulkaan beklimmen om vervolgens door te vliegen naar Borneo. Online vinden we een tour die voldoet aan onze wensen. Een kort bezoek aan Kalimantan, oftewel het Indonesische deel van Borneo. Qua toerisme nog lang niet zo ontwikkeld als Maleisisch Borneo.

Tijdens deze tour zullen we een bijzonder opvangcentrum voor orang-oetans bezoeken: Camp Leakey, waar de (met uitsterven bedreigde) orang-oetans worden begeleid naar een terugkeer in het regenwoud. De enige manier om hier te komen is met een boot, kriskras varend door de ongerepte jungle. Borneo is heel groot (na Groenland en Nieuw Guinea het grootste eiland ter wereld), maar dunbevolkt. Een aanzienlijk deel is bedekt met oerwoud en er zijn nog grote stukken ruige jungle vol met enorme bomen en je vindt er de meest bijzondere plant- en diersoorten ter wereld. Toeristen hebben Kalimantan nog niet echt ontdekt, waardoor veel gebieden nog ruig en ongerept zijn. Toch is er ook veel boskap op Kalimantan, waardoor de leefomgeving van de dieren ernstig bedreigd wordt.

Het Tanjung Puting NP is een groot park met mangrovemoerassen, tropisch regenwoud en er wonen neusapen, herten, makaken, gibbons, ongekend veel vogels, reptielen, insecten en prachtige vlinders. Maar het park geniet voornamelijk internationale bekendheid vanwege de orang-oetan populatie. Bepaalde gedeeltes van het park functioneren ook als opvangcentra voor orang-oetans. Hier wordt met succes getracht gevangen orang-oetans terug te plaatsen in hun natuurlijke omgeving. Het is de intensieve opvang van de orang-oetans die Tanjung Puting internationale faam heeft bezorgd en onze aandacht heeft getrokken na een Google sessie. In gevangenschap groot gebrachte orang-oetans worden hier voorbereid op een nieuw leven in het wild, maar er bevinden zich in het gebied ook nog veel wilde exemplaren. Je kunt hier van heel dichtbij de orang-oetans observeren zonder de dieren en het onderzoek te verstoren. We hebben besloten dat een bezoek aan dit park een must is! Orang-oetans in het wild zien… dat wil toch iedereen?

Een bijzondere ervaring in een prachtig gebied!
Vanaf het vliegveld van Surabaya vliegen we als enige toerist met wat locals (en een hoop hanen) naar Pangkalan Bun Airport. Daar staat de gids ons al op te wachten. Hij spreekt niet al te best Engels, maar hij doet zijn best en we kunnen wel met hem lachen. Met een oude auto worden we naar het havenplaatsje Kumai gebracht, waar een traditionele houten klotok op ons ligt te wachten. Een klotok is een typische “Kalimantan-boot”. Het bootje dankt zijn naam aan het geluid dat de dieselmotor maakt en biedt plaats aan 6 tot 15 mensen. Een leuke eenvoudige boot, waar we twee nachten aan boord zullen verblijven.

Een klotok huren met bemanning kost je voor drie dagen (twee nachten) ongeveer 3,5 miljoen rupiah (net geen 300 euro). Afhankelijk van de boot kunnen er vier tot zes mensen mee, dus als je medereizigers vindt, kun je de prijs delen. Je kan er overigens ook voor kiezen in de eenvoudige, maar iets comfortabelere Rimba Lodge te verblijven. Dat is een leuk hotel aan de rivier midden in de jungle, zo’n 2,5 uur varen vanaf Kumai. De houten huisjes staan op palen en zijn onderling verbonden met houten loopplanken. Overnachten in de Rimba Lodge kost wel wat meer, zo’n 75 euro per persoon per nacht, maar is een goed alternatief als je liever niet op de boot slaapt of een warme douche en een echt bed wilt. Wij slapen liever op de boot omdat we de jungle dan veel meer beleven. Buiten overnachten, midden in de natuur, een van de prachtige ervaringen die we niet willen missen. Ook al is het dan wat primitief.

Vanaf Kumai varen we een paar kilometer over een brede rivier richting zee, maar al gauw nemen we een zijrivier en zijn we in het Tanjung Puting reservaat. Na het verlaten van de hoofdrivier voert de route een eind over de Sungai Sekonyer, een bruine rivier langs palmolieplantages. De oevers staan vol met gigantische nipah palmbomen. Aan de rechterkant ligt het nationale park, maar aan de linkerkant van de rivier wonen mensen en in het achterland is de ontbossing enorm. We zitten heerlijk in het zonnetje op het voordek van de goed onderhouden klotok. We kunnen het meteen goed vinden met onze gids Doddy. Het wordt al snel duidelijk dat Doddy goed op de hoogte is van de flora en fauna in het nationale park. Hij spreekt een paar woordjes Engels, maar met de 16-jarige schipper, zijn 10-jarige assistent en de kokkin met haar kleine zoontje moeten we ons behelpen met gebarentaal en onze zeer gebrekkige Indonesische woordenschat.

We varen een uur of drie, vier en zijn compleet omringd door tropisch regenwoud. ‘s Middags is het erg rustig op de rivier, waardoor alles stil wordt en we het gevoel krijgen dat we alleen op de wereld zijn. Onderweg hebben we de eerste wilde apen al gezien: makaken en neusapen! Ook verschillende soorten vogels laten zich zien, we zien prachtige vlinders, uilen en langoeren, en zelfs krokodillen worden regelmatig gesignaleerd. “Helaas” zien we geen krokodillen.

De nachtdieren worden actief op het moment dat de zonsondergang nadert en dat horen we vanaf de boot. De kok gaat ondertussen aan de slag met de voorbereidingen voor het eten, waarna we een romantisch diner voor twee krijgen voorgeschoteld. We vergeten spontaan dat we niet teveel willen eten. De wc is namelijk te smerig en klein en het wc-papier is zo vochtig geworden dat je het niet kan gebruiken… Na het eten genieten we nog even van de heerlijke rust. We overnachten op de klotok en dat is echt uniek. De klotok bestaat uit een afgesloten dek met ramen en een open dek. Er zijn matrassen en normaal gezien ook klamboes aan boord. Onze gids was de klamboe echter vergeten, maar gelukkig hadden we onze eigen klamboe bij ons. Op het afgesloten dek (het plafond is niet eens hoog genoeg om er te kunnen staan) slapen de schipper, zijn assistent, onze kok met haar kindje en de gids. Voor ons wordt op het open dek een matrasje neergelegd en met de klamboe erboven is dit toch wel een heel bijzondere ervaring. Er is een eenvoudige WC/badhok en je kan je afspoelen met rivierwater. We poetsen onze tanden met een flesje water en om half negen kruipen we moe maar voldaan in ons nieuwe bedje. En daar liggen we dan, midden in de jungle, starend naar de sterren met op de achtergrond de geluiden van uilen, vogels, gekko’s en apen. Op tafel brandt nog een kaarsje, daaromheen duizenden muggen dwarrelend. Wauw, wat een avontuur! Morgen op bezoek bij de orang-oetans. Maar eerst slapen op het dek onder de heldere sterrenhemel.

Eindelijk! Oog in oog met een orang-oetan!
We worden vroeg wakker, midden in de jungle waar de dauw langzaam optrekt. Goed geslapen op het dek. Veel wakker, dat wel, maar dat is het helemaal waard: wakker worden van de geluiden uit het oerwoud. Na een heerlijk ontbijt van wentelteefjes en pannenkoeken met groentes varen we verder stroomopwaarts naar Pondok Tanggui, een rehabilitatie centrum voor wees orang-oetans. Om een uur of acht meert onze boot aan langs een steiger: we zijn in het territorium van een groep orang-oetans!

Via smalle paadjes en omgeven door muskieten bereiken we de voederplaats van de hulpbehoevende “mensen in het bos”. Het langverwachte oog in oog staan met een orang-oetang is dan eindelijk daar! Wat gaaf! Heel bijzonder om zo dicht bij wilde apen te staan in hun natuurlijke leefomgeving! De sensatie is groter dan ik me had voorgesteld.

We zijn er al voordat de ranger om negen uur arriveert met de bananen. Er slingeren al twee jonge orang-oetans nieuwsgierig van boom naar boom. En met wat een gemak. Ik ben er stil van. De ranger is al van verre te horen. Hij roept de orang-oetans met een hoge gil en er wordt direct gereageerd vanuit de donkere bossen. Er komen van alle kanten apen aan en ze dalen brutaal af naar de grond. Daar wachten trossen bananen en liters kokosmelk. Om de beurt duiken ze op het platform en als er een ander aankomt proppen ze hun mond vol bananen en gaan er dan snel vandoor de boom weer in. Hoewel we drijfnat van het zweet zijn, genieten we met volle teugen.

Er zijn hier ongeveer zeventig orang-oetans, maar vandaag komen er (gelukkig) maar een stuk of zes wat te eten halen. Als er voldoende voedsel in het oerwoud te vinden is, zijn hier namelijk alleen de laatst aangekomen dieren te vinden. Tijdens het voederen ben je er vrijwel zeker van dat je de reusachtige apen kan bewonderen. De dieren worden hier voorbereid op een leven in de jungle. Een fantastisch initiatief! Wat me opvalt zijn de gelaatsuitdrukkingen: van blijdschap, maar ook van boosheid. Prachtig! Net mensen. Of wij net apen?

Op naar Camp Leakey
Op de boot wacht ons een aangename verrassing. Terug op de boot krijgen we koude cola, wat kan je hier op zo’n moment van genieten! Na ongeveer twee uur varen nemen we weer een zijrivier, deze gaat richting onze eindbestemming: het grootste opvangcentrum, Camp Leakey. Hier worden orang-oetans die ooit in gevangenschap leefden, geleerd om weer zelfstandig in de natuur te kunnen overleven. Van sommige dieren is de moeder dood geschoten, andere zijn door de houtkap uit hun woonomgeving verdreven. Ook dierentuinen sturen zo nu en dan orang-oetans naar Camp Leakey. In het achterland van Camp Leaky kun je onder leiding van een gids mooie wandelingen maken waarbij je op zoek gaat naar de nog in het wild levende orang-oetans. Het achterland van Camp Leakey bestaat uit ongerept regenwoud. Het is heel bijzonder om te zien dat het bruine water op de kruising overgaat in zwart water. Nog 8 kilometer!

Bij Camp Leakey aangekomen zit er al een moederaap met haar baby op de steiger. Wij krijgen eerst nog lunch: rijst, groentes, gefrituurde garnalen en een heerlijke vis. Tijdens onze lunch op de boot kunnen we al genieten van een prachtig spektakel. Een moeder en haar kind gaan “zwemmen”. De motor van de boot jaagt de krokodillen weg, waardoor ze even heerlijk kunnen afkoelen in het water. Het lijkt alsof ze zwemmen, maar ze blijven op de wortels lopen zodat ze niet kopje onder gaan. Ook zien we een ondeugende jonge orang-oetan, die steeds een van de boten op glipt om eten te stelen, waarna hij zich snel onder de steiger verstopt. Je vergeet gewoon bijna dat je door moet eten. Om kwart voor een mogen we eindelijk aan wal.

Als het bijna tijd is voor het voederen gaan we aan land via een boardwalk. Het is bloedheet nu we het windje van de boot moeten ontberen. De voederplekken liggen een paar kilometer in de broeierig warme jungle. De smalle paadjes worden omgeven door dichtbegroeide struikachtige planten en bomen. Het stikt hier ook van de muggen. In het kleine bezoekerscentrum leren we wat extra feiten. Orang-oetan betekent in het Maleisisch letterlijk “mens van het bos” of “de man uit het oerwoud”. Orang-oetans zijn erg slim en ze zijn nauw verwant aan de mens. Ongeveer 97% van het DNA is hetzelfde als dat van de mens. Ooit bevolkten miljoenen orang-oetans de oerwouden van Azië. Nu kun je alleen nog op Sumatra en Borneo wilde orang-oetans vinden. Indonesië herbergt zo’n 90 procent van de orang-oetanbevolking op wereldschaal. Door ontbossing en andere menselijke activiteiten, zoals het afschieten van orang-oetans en de verkoop van baby’s als huisdier, wordt de orang-oetan met uitsterven bedreigd. Eén keer in de acht jaar wordt er een kleintje geboren. Dat is één van de langste draagtijden van zoogdieren op deze wereld. Het resulteert dus slechts in vier of vijf baby’s in een oerang oetans-leven. De verkleining van hun woongebied door de mensen en hun zeer lage geboortecijfer, maakt dus dat er heel weinig orang-oetans leven buiten Borneo.

Dit kamp heeft een aantal orang-oetans die niet zo wild zijn en zij hangen rond in de buurt van de steiger en de woningen van de onderzoekers. Totaal zijn er ongeveer 250 apen die gebruik maken van het voederplatform. Deze plek is vrij toeristisch, maar even goed een bezoek waard. In de zomer kunnen er wel veertig boten zijn om het voederritueel om 14 uur bij te wonen. Nu in het laagseizoen liggen hier slechts vier boten aangemeerd. Dat is toch wel een stuk specialer.

Halverwege de steiger ligt een dominant vrouwtje. Ik kruip ernaast, hoe mooi is dat? Ze zijn niet klein, maar kleiner dan ik verwacht had. Vrouwtjes hebben een gewicht van net geen veertig kilo, terwijl mannetjes gerust meer dan tachtig kilo kunnen wegen. En ze zijn mooi: een roodbruine vacht, mooie donkere ogen, zwarte vingers en zwarte nagels. Ik ben nog nooit zo dichtbij een aap geweest! Onderweg richting het voederplatform komen we langs de huizen van de onderzoekers en het zit daar vol met mooie grote vlinders, wilde zwijnen, gibbons en allemaal jonge orang-oetans. Verder richting platform gaat het ineens heel hard regenen en we lopen met de paraplu verder. Op het pad komen we Princess tegen, een bekende orang-oetan uit de documentaire “Kusasi from Orphan to King”. Ik buk bij Princess om haar ook onder de paraplu te laten, maar gelijk pakt ze de stok en richt de paraplu boven ons. Wat bijzonder! Een aap die precies weet hoe het werkt…

Op de vaste voederplaats roepen de rangers de apen met een paar harde kreten. Een voor een komen ze uit het oerwoud tevoorschijn. Het voederplatform wordt vandaag door zo’n twintig orang-oetans bezocht die in de naaste omgeving in het oerwoud leven. Het voeren vind ik een beetje aapjes kijken. Te druk en niet echt natuurlijk. Er zitten wel een heleboel apen, hele grote met hangwangen, een paar jonge orang-oetans die een wedstrijd lijken te doen wie de meeste bananen mee de boom in kan nemen, en ook een paar moeders met een kleintje vastgeklampt op hun rug, dus het blijft indrukwekkend… We verlaten de voederplek bijtijds en lopen een stukje in de omgeving over een trail door de jungle. Kleurige paddestoelen, vleesetende planten, oerwoudreuzen en alle planten die je in een oerwoud verwacht. Af en toe een paar orang-oetans… Ik kan er geen genoeg van krijgen en blijf foto’s maken.

In de namiddag varen we langzaamaan terug in de richting van Kumai. Vooral in de ochtend en late namiddag is de kans groot de neusapen te zien. De mannetjesapen zijn heel herkenbaar door hun grote naar voren stekende neus. De neusaap ofwel Proboscis monkey komt alleen voor op Kalimantan. Zijn bijnaam is Monjet Belanda: Nederlandse aap. Men vond dat de kolonisten ook zo’n lange neus en grote buik hadden als deze apen. We hebben een fantastische gids. Bij elke neusaap stopt hij en probeert de boot zo dicht mogelijk bij de apen te brengen. We zijn ook na de zoveelste neusaap nog enthousiast. Wat een neuzen! Het blijft een plezier om naar te kijken. Deze momenten zullen we niet snel vergeten!

Wat een avontuur!
Soms lijken dromen niet mooier te kunnen zijn. Toch werd het vandaag nog beter. Na heel veel wilde en minder wilde orang-oetans te hebben gespot en met een aantal een primitieve vorm van interactie te hebben gehad, zet de boot koers richting de haven. Onderweg nog één nachtje slapen. En hoe!

We leggen aan langs de jungle, te midden van duizenden vuurvliegjes! “Living crhistmas tree” roept Doddy enthousiast. De palmen langs de oever zitten er vol mee! Het lijkt wel kerstverlichting in de palmbomen! Het is een uniek verschijnsel dat vaak plaatsvindt na heftige regenbuien en vooral goed zichtbaar is als er geen maan is en het bewolkt is. We hebben wel geluk!

Nadat ze met twee touwen de boot aan de palmen hebben bevestigd, beginnen ze alle takken en bladeren te kappen. Waarom ze dat doen? “Oh, just because of snakes and big spiders entering the boat”… We horen een paar plonzen: een groep neusapen besluit een kijkje te komen nemen bij onze boot. Ik hoor alleen nog maar “wauw” van Martijn, “uhuh” van de dominante aap die in de palm is geklommen waar wij aan vastliggen en “extreme” en “typical” van onze bemanning. Welterusten vannacht!

Als je om je heen kijkt, merk je dat de dood erg aanwezig is in onze samenleving. Niet alleen vanuit een persoonlijk opzicht of ervaring, maar ik bedoel letterlijk aanwezig.

Kerken bewaren vaak relieken in de vorm van bepaalde lichaamsdelen of botten van een heilige, verschillende geschiedkundige (en toeristische) plaatsen bestaan uit graven. Denk aan hunebedden en grafheuvels. Het is een fascinerend gegeven dat de mens zich zo bezighoudt met de dood. En in sommige gevallen gaat het zelfs erg ver.

St-Michan’s Church
In Dublin bezocht ik dit jaar een bepaalde kerk, St-Michan’s church, in het gezelschap van manlief. Ik heb een voorliefde voor gotische en romaanse architectuur en die komt vaak het best tot zijn recht in kerken en kastelen. Bovendien hebben veel van die kerken een prachtig aangelegd kerkhof, met verschillende schitterende beelden van engelen en dierbare overledenen.

We vonden St-Michan’s church, een klein kerkje tussen kantoorgebouwen, in een wat rustigere buurt in Dublin. Het leek een alleraardigst kerkje met een ijzeren hek eromheen en een fris groen kerkhof. Tenminste, van op afstand. We zagen dat dat ijzeren hek toch wel erg hoog was en dat de enige poort op een kiertje stond. Daarachter zagen we overwoekerde graven, half scheefgezakt en zelfs half open. Ondanks het herfstzonnetje was het toch plots fris. Vreemd.

Aan het hek hing een bordje dat de kerk te bezoeken was met een gids. Dat wisten we niet. We zagen dat we eigenlijk al te laat waren voor de tour, maar aangezien we er toch waren wilde ik wel even om het kerkje heen wandelen. Manlief ging akkoord en dus stapten we door de poort. We zagen de pastorij, die tegen de kerk was aangebouwd, het slordige kerkhof en toen iets merkwaardigs.

Over de hele lengte van de kerk waren er om de tien meter luiken. Luiken zoals je boven een kelder ziet, schuin tegen de muur aan. Groot genoeg om iemand met gemak door te laten en stevig op slot. Toen we om de kerk wandelden en aan de andere lange zijde van het gebouw kwamen, zagen we dat er daar precies zulke luiken zaten. Ik begreep dat het ging om de ingangen naar gangen die dwars onder de kerk doorliepen. Deze kerk had blijkbaar een crypte.

De Crypten
Eén van die luiken stond zelfs open. Ik werd een beetje heen en weer geslingerd tussen een giechel-schrik en de irritatie om het feit dat ik zelfs niet zou durven te gaan kijken. En dat zou toch wel heel belachelijk zijn. Ik ging het luik door, een trapje af tot ik voor een ijzeren poort stond. Daarachter kon ik nog een meter van het gewelf zien, dat bevestigde dat het inderdaad om een gang ging, en toen werd het aardedonker. Een beetje teleurgesteld klom ik weer naar boven.

Maar dat was niet het enige geopende luik! Het volgende luik stond open en weer ging ik dapper (en met nog een giechel-schrikje)  naar beneden. Het hielp ook wel dat ik stemmen hoorde, daar beneden was iemand! Manlief vond mij erg dapper en dus moest hij ook naar beneden. Ah ja.

Beneden vonden stonden we in een lange, donkere gang met een aantal oude lampen tegen het plafond gevezen. Er was een kleine tour bezig met een akelig opgewekte gids, die ons vertelde dat we snel even mochten rondkijken, als we dat wilden. De gids joeg ons de kriebels op het lijf met zijn vrolijkheid en haast demonisch schitterende ogen. We moesten geen van beide hardop zeggen dat we snel wilden zijn.

Schat, ik denk dat ik iets zie
In de wanden van de gang waren zowel links als rechts verschillende openingen met daarachter kamers. De eerste kamer rechts was verlicht en daar stonden twee doodskisten met een uitleg erbij. Het ging om bekende mensen uit de geschiedenis van Dublin. In de volgende kamer zagen we amper iets. Er was geen licht in de kamers zelf en dus probeerde we wat licht te maken van onze gsm’s. We zagen stapels doodskisten, slordig en stoffig op elkaar. Dat was een vreemde manier om je overledene te begraven, maar goed. Elk volk zijn gewoontes. De derde kamer was even donker, maar daar probeerden we nog niet eens om binnen te kijken door de drie schedels die op de drempel lagen. Geen stenen beelden, maar echte schedels. De rillingen liepen over mijn rug.

De volgende kamers zagen we niets en dus gingen we naar de linker kant van de gang. We hoorden dat de gids zijn tour aan het afronden was en dus maakten we voort. Stel dat hij ons vergat en de deur sloot? De eerste kamers waren weer erg donker. Dan volgde er een kamer waarvan de deur afgesloten was met stevige tralies. Er was wel licht in die kamer en we zagen dat de kisten beslagen waren met goud- en zilverkleurige metalen. Vanwege de tralies vermoed ik zelfs dat het echte edelmetalen waren. Toen waren we alweer bij de laatste kamer. Daar zagen we wat we al in de andere kamers zagen: op elkaar gestapelde doodskisten. Alleen waren deze kisten aan het schuiven gegaan en was de stapel ingestort. Sommige kisten waren opengebroken. We keken wat rond in de kamer en wilde net weggaan toen ik iets opmerkte. Ik richtte me tot manlief en zei “schat, ik denk dat ik een voet zie.” Manlief keek waarnaar ik wees en trok grote ogen. Inderdaad, uit een van de gebroken kisten stak een voet. Een droge mensenvoet. Ik kreeg het zo koud plots. Manlief en ik haastten ons naar buiten waar zelfs het zonnetje ons de eerste tijd niet kon opwarmen. Wat een vreemde ervaring!

Crypten en Catacomben
Eenmaal thuis ging ik aan het opzoeken. Ik ontdekte via google (handig!) dat St-Michan’s church verschillende lichamen in de crypte heeft liggen. Door de ondergrond waarop de kerk is gebouwd, zijn de lichamen volledig intact gebleven, zij het uitgedroogd. Sommige van die lichamen steken half uit hun kist doordat de kist stukgeraakte of wegschoof. Andere liggen gewoon open en bloot. Sommige zijn zelfs beroemd, zoals een bepaald lichaam dat met zijn vinger naar de bezoekers reikt. Iedereen wie die vinger van geluk E.T.-gewijs aanraakt, mag geluk en voorspoed verwachten voor de rest van zijn leven.

Ik zocht door en ontdekte dat er verschillende soortgelijke plekken bestaan. In Parijs kan je de catacomben bezoeken. De catacomben zijn een gangenstelsel met kamers dat zich voor meer dan 300 kilometer onder Parijs doorslingert. Deze gangen waren oorspronkelijk een steengroeve, maar tussen 1786 en ongeveer halverwege de negentiende eeuw werden de resten van ongeveer zes miljoen mensen begraven in  de tunnels. In de loop der tijd werden heuse muren en kamers gebouwd uit de botten en beenderen van de skeletten. Ook jij hebt er al van gehoord! Al wie Disney’s ‘De Klokkenluider Van De Notre-Dame’ heeft gezien, kan zich misschien nog wel het ondergrondse onderkomen van de zigeuners herinneren. Gangen die gedeeltelijk onder water staan en waarvan de muren behangen zijn met duizenden botten en schedels. Disney haalde zijn inspiratie bij een echt fenomeen.

Intussen zijn de catacomben verheven tot een ware cultstatus. Verschillende van de gangen zijn nog terug te vinden voor wie er wat voor over heeft, via kelders en zelfs riooldeksels. Er wordt echter gewaarschuwd voor instortingsgevaar en zelfs voor de waarschijnlijke mogelijkheid van verdwalen. Er is echter een bepaald stuk opengesteld voor het publiek, waar je voor ongeveer anderhalve kilometer door de catacomben kan wandelen. Voor de liefhebbers.

En dat bleek niet alles te zijn. Als je Palermo, Sicilië, bezoekt, kan je de catacomben van de kapucijnen bezoeken. Een plaats waar verschillende gemummificeerde lichamen bewaard worden als schilderijtjes aan de muur. Deze catacomben ontstonden bij een gebrek aan begraafplaats in de abdij in de zestiende eeuw. De broeders besloten crypten aan te leggen en zetten hun eerste, gemummificeerde broeder al snel in de crypte bij. En na die broeder volgden andere broeders, hooggeplaatste burgers en uiteindelijk ook armere burgers. De familie van de overledenen kozen hun favoriete kledij waarin de overledene bijgezet werd. Op feestdagen werd deze kledij soms zelfs veranderd. Bijgezet worden in de catacomben was een waar statussymbool. Deze praktijken gingen lang door, de laatste persoon werd er begraven in 1920. Intussen zijn de catacomben opengesteld voor publiek. Ze vormen een ietwat macabere toeristische attractie, maar voornamelijk een erg waardevol geschiedkundig archief.

Jammer genoeg toont het weinig respect voor de overledene, zeker omdat dezer dagen de verschillende lichamen vaak aftakelen. Bij sommige valt de huid af de botten, waardoor je hier en daar een schedel of een oogkas ziet verschijnen. Luguber.

Respectloos?
Hoe langer ik doorzoek, hoe meer ik zulke voorbeelden vind. Van een kleine grafkelder in plaatselijke kerken en met schedels versierde grafzerken, tot de kerk in Sedlec, Tsjechië, waar verschillende schedels en botten gebruikt zijn om de kerk te versieren. Er hangt een heuse kandelaar gemaakt uit honderden menselijke botten.

Dat gegeven roept heel wat vragen op. We zijn gewend om met de dood om te gaan. Geliefden sterven, dat is nu eenmaal wat er gebeurt. Iedereen verliest af en toe iemand. Misschien heb je de overledenen wel eens gegroet. Het is een heel normale zaak waar hier in het Westen soms bijzonder preuts over wordt gedaan. Respect voor de doden wordt hier erg hoog in het vaandel gedragen. Maar tegelijkertijd vind je overal plaatsen zoals hierboven beschreven, vaak zelfs zonder dat je het beseft. Denk aan oeroude grafheuvels op heiden of galgenvelden. Deze plaatsen zijn heel normaal voor ons, en dat moeten ze ook zijn. Het is pas dat wanneer lichamen en botten tentoongesteld worden op een respectloze manier dat het de foute kant opgaat.

Wil dat zeggen dat ons respect voor de doden ons preuts maakt? Want duidelijk werd er vroeger niet zo nauw op gekeken. Moeten we een afkeer hebben van plaatsen zoals Palermo en de Catacomben? Ja en nee. De manier waarop sommige lichamen worden bewaard, is respectloos. De manier waarop ze voor geld tentoongesteld worden ook. Maar ik zou er nooit voor pleiten om die plaatsen te sluiten. Ze vormen een waardevolle kijk in ons eigen verleden en leren ons om te gaan met de dood. Ondanks onze angst en afkeer ervoor. Er is een dunne lijn tussen gezonde fascinatie en respectloos gedrag tegenover zulke plekken en de lichamen. Want uiteindelijk is de dood een natuurlijke zaak, ook al gaat niet elke cultuur op dezelfde manier om met zijn overledenen.

Ik besef ook dat hoewel ik geen angst voel bij het zien van een schedel (bijvoorbeeld in een kerk of museum), ik het toch bijzonder koud kreeg in de kerk in Dublin. Het was een ervaring waarvan ik nooit had kunnen denken dat ze zo indringend zou zijn, en zo lang zou blijven sluimeren.

Ik blader door de folder van freedom rentals die mijn man me gegeven heeft. Zo hoopt hij me te overhalen tot een dagje kajakken in Abel Tasman National Park. Op de foto’s zitten glimlachende mensen in een rode kajak die lijkt te zweven op een spiegel van lichtblauw water. Op de achtergrond liggen stranden die enkel nog palmbomen missen om op een onbewoond eiland uit mijn dromen te lijken.

Nieuwe dingen schrikken me af, maar tegelijkertijd wil ik alles uitproberen en mijn grenzen verleggen. Ik heb nog nooit in een kajak gevaren en besluit dat dit de ideale locatie is om het een kans te geven! (Tot groot genoegen van mijn avontuurlijke wederhelft.) Het Abel Tasman National Park ligt in het noorden van het Zuidereiland. Je kunt kajaktours boeken in Nelson, Marahau en Motueka. Wij vertrekken vanaf het plaatsje Marahau.

Om half 9 worden we bij het kantoor van freedom rentals verwacht. Daar zullen we de dag beginnen met een veiligheidsbriefing. Stipt op tijd rijden we de parking van het kantoor op. De zon schijnt fel, maar het ochtendgloren verbergt nog hoe warm het die dag zal worden (niet zo handig voor het kiezen van een outfit). In de verte zie ik een kleine, zongebruinde man bij de kajaks wachten. Hij heeft lang, lichtblond haar en staat op blote voeten met een touw te zwaaien. Wanneer hij ons ziet, reikt hij mij de hand en stelt hij zichzelf voor. Ik glimlach naar deze overjaarse hippie die mijn hart al vanaf het eerste moment gestolen heeft. Zijn naam weet ik niet meer, maar zijn uitstraling zal ik nooit vergeten.

De veiligheidsbriefing
Het is even wachten tot de groep van drie duo’s, mijn man en ik inbegrepen, compleet is. Intussen heeft de hippie ons een kajak toegewezen met het bijhorende materiaal: een regenjas, een skirt en een reddingsvest. Sexy en veilig; twee adjectieven die blijkbaar niet samen gaan. Met wat tegenzin trek ik de uitrusting aan. Toch ben ik tevreden wanneer ik in vol ornaat opmerk dat ik er sportief uitzie. Mijn zelfvertrouwen stijgt met de minuut! Dan moeten we echter in de kajak stappen en de skirt rond onze zitplaats trekken. Wat een karwei! Natuurlijk zit iedereen al lekker ontspannen te wachten terwijl ik nog volop met mijn skirt aan het vechten ben. Een gevecht waar nu zes andere mensen getuige van zijn. Daar gaat mijn gewonnen zelfvertrouwen. Opgeven is echter geen optie en uiteindelijk win ik het gevecht.

De eigenlijke briefing kan nu beginnen. De hippie legt ons, met de nodige portie Kiwihumor (de inwoners van Nieuw-Zeeland worden ook wel Kiwi’s genoemd), uit wat we moeten doen indien we kapsijzen. Stap één: je skirt losmaken. Stap twee: de drie b’s. Zoek je buddie, je boot en je blade (peddel). Stap drie: knel de peddel tussen je benen en kantel samen de boot om. Eerst kruipt er iemand achteraan in de boot, pas dan is de voorste aan de beurt. Ik probeer alles zo goed mogelijk te memoriseren want ik verwacht (terecht) een kleine demonstratie te moeten geven nadien.

De kajaks worden op een tractor geladen die ons naar de zee zal rijden. Spannend! Eindelijk komt het echte werk er aan! Na een korte rit spring ik in het zeewater dat op deze plaats ongeveer een meter diep is. De kajaks worden van de tractor gehaald en onze gids kruipt al gauw in zijn eenpersoonskajak. Hij legt ons uit hoe we moeten peddelen, draaien en remmen. Plots vaart hij ervandoor. Ik kijk vol bewondering hoe hij pijlsnel over het water glijdt; hij lijkt wel één met zijn kajak. Iedereen vraagt zich af wat de bedoeling is en even staan we aan de zeebodem genageld. Mijn man en ik springen dan maar in onze kajak om de gids te volgen. De rest komt al gauw achterna. Natuurlijk was dit het plan van de hippie. Hij heeft zich intussen omgedraaid en observeert hoe wij het in onze kajak redden. Wanneer we onze gids bereiken, knikt hij goedkeurend. Iedereen heeft de nodige technieken onder de knie en is klaar om te vertrekken.

Split Apple rock
In het midden van de kajak hangt een kaart van het gebied waarin we vrij mogen varen. Mijn man en ik beginnen met een kleine omweg zuidwaarts, naar een rots die je enkel kan bezichtigen met de kajak: Split Apple Rock. Een rots die er (rara) uitziet als een in twee gebroken appel. In het begin moet ik me nog erg focussen op het peddelen. Ik moet wennen aan het gevoel niet met mijn beiden voeten op de grond te staan. Na een half uur echter gaat het peddelen als vanzelf en we arriveren al gauw op onze eerste bestemming. Nu kunnen we ineens testen of we goed opgelet hebben daarstraks. De hippie heeft namelijk ook uitgelegd hoe we de kajak best aan land krijgen: frontaal op het strand af peddelen en voldoende snelheid maken. Je laat de kajak ver genoeg op het strand glijden, één iemand stapt uit en trekt de kajak verder op het land. (Gelukkig deed mijn man, de gentleman die hij is, dit zware karwei.)

Close encounter met een zeeleeuw
De pauze is eerder aan de korte kant aangezien mijn man en ik niet kunnen wachten om verder te varen. De route loopt nu noordwaarts, naar twee kleine, onbewoonde (lees: niet door mensen bewoonde) eilanden. Op weg naar de eilanden mogen we getuige zijn van een prachtig schouwspel: een (kolossale) zeeleeuw is een grote vis heen en weer aan het zwieren. Nog nooit heb ik een dier zoals dit in het wild gezien. Hij is zo druk bezig met zijn prooi dat onze aanwezigheid niet opgemerkt wordt. Muisstil observeer ik de zeeleeuw terwijl een stralende glimlach op mijn gezicht verschijnt. Ik geniet ervan getuige te zijn van dit unieke schouwspel.

Picknicken op een onbewoond eiland
De zeeleeuw is na een tijdje verdwenen en we peddelen, nog steeds diep onder de indruk, verder. Intussen voel ik in mijn schouders spieren waarvan ik het bestaan tot nu toe niet kende. Ik ben dan ook opgelucht als er op één van de eilanden een strandje blijkt te zijn waar we onze middagpauze kunnen nemen. Terwijl ik een boterham met echte Kiwiham eet, neemt mijn man een frisse duik in het water. Hij komt al gauw enthousiast teruggezwommen om te vertellen dat er zeesterren en mosselen op de rotsen groeien. Weer iets dat ik nog nooit eerder gezien heb (behalve in een zoo). Eten lijkt plots minder belangrijk en ik stap de zee in om dit natuurschoon te bewonderen. Ik voel me net een ontdekkingsreiziger!

Wildlife in Abel Tasman
We laten het ene eiland achter ons en kajakken naar het eiland ernaast. In deze omgeving zouden we zeehonden kunnen spotten. Voorlopig geen zeehonden te zien maar op de rotsige kusten zie ik wel een hoop kleine stippen. Naarmate we dichterbij komen, merk ik dat de stippen vogels zijn. De aalscholvers lijken wel een kruising tussen een pinguïn en een zeemeeuw. Hoe dichterbij we komen, hoe meer vogels het blijken te zijn. Ze maken een krijsend geluid; alsof ze ons willen waarschuwen dat we hun territorium betreden. We houden dan ook respectvol afstand.

Aan de andere kant van het eiland zien we een zeehond slapen op een rots in de zon. Een tweede zeehond springt boven water. Ik probeer mijn fototoestel snel te pakken zodat ik de spelende zeehond kan fotograferen. Tevergeefs. Met het fototoestel in mijn handen merk ik op dat zeehond intussen tientallen meters ver is.

Een laatste tussenstop
We laten de twee eilanden achter ons en peddelen richting kust. Het einde van de route komt in zicht. Intussen is het namiddag; nog twee uur te gaan voor we aan het meetingpoint moeten zijn. Hier zullen ze ons en de kajak komen oppikken. We ‘parkeren’ onze kajak voor een derde en laatste keer op een strand. Terwijl ik nog iets eet, geniet ik van de zon en het uitzicht dat me doet denken aan een ansichtkaart van een exotisch, onbewoond eiland.

Na deze laatste stop vertrekken we rustig naar het eindpunt van onze tocht. In de verte zien we al enkele mensen op ons wachten. Teleurgesteld peddelen we zo traag we kunnen. We willen deze ervaring nog niet loslaten. Aan alle mooie liedjes komt echter een einde en niet veel later bereiken we de kust. Een enthousiaste, blonde vrouw verwelkomt ons. Ze heeft twee mannen bij zich die onze kajak op een aanhangwagen plaatsen. We mogen in een busje stappen dat ons naar het kantoor van vanochtend brengt. De vrouw is natuurlijk benieuwd om te horen hoe onze tocht verlopen is. Tijdens de autorit maakt ze ons jaloers met verhalen van jonge zeehondjes die op de kajak springen en kunstjes doen. Zo veel geluk hebben we niet gehad.

Bij de opbergplaats van de kajaks is een warme douche, waar mijn man en ik gretig gebruik van maken. Zon, zee en strand zijn heerlijk, maar de zandkorrels die zich stiekem overal verstoppen iets minder. Onder de douche begin ik te dagdromen. Hoe zou het zijn om hier te wonen? Het is nu herfst in Nieuw-Zeeland en toch is het in deze regio nog 26 graden. Blijkbaar wordt het in dit deel van het land nooit echt koud. Moest ik hier wonen, dan kocht ik mijn eigen kajak waarmee ik regelmatig een tocht zou maken. Dan ontmoette ik elke dag dieren in het wild (en ooit zou er ook wel een jong zeehondje op mijn kajak komen spelen). Dan kon ik elke dag zwemmen en vertoeven op een strand dat door God zelf ontworpen leek, zo perfect. Wat een hemelse droom…

Dankbaar voor een onvergetelijke ervaring stap ik de auto in op weg naar onze slaapplaats. Morgen trekken we zuidwaarts; weer een stukje van Nieuw-Zeeland verkennen. Benieuwd welke unieke ervaringen dit wondermooie land nog voor mij in petto heeft!

In 2009 reisden we naar Alaska voor onze grote wens: bruine beren te zien vissen op zalm! De mooiste plek om dat te kunnen zien is Brooks Falls, een watervalletje in Katmai National Park in Alaska. Hier verzamelen zich aan de Brooks River grote aantallen bruine beren, aangetrokken door de trek stroomopwaarts van de zalmen. Veel bekende reclames zijn hier opgenomen, onder andere de reclame van John West.

‘s Ochtends om zes uur vertrokken we vanuit Anchorage met een klein zeven-persoonsvliegtuigje richting Katmai National Park. Na een uurtje stapten we bij King Salmon over op een watervliegtuigje, de enige manier om bij Brooks Falls te komen.

Direct bij het landen zagen we al een moederbeer met drie van die kleine schattige beertjes. Iedereen moest ruim baan maken want een moederbeer met jongen is hartstikke gevaarlijk. We werden dan ook eerst meegenomen naar een soort instructieruimte waar ons geleerd werd wat we moesten doen als we een “close encounter” met een beer hadden, of te wel als we “oog in oog” met een beer zouden komen te staan. Pfff beter van niet, dus goed luisteren hoe we dit konden voorkomen: we werden geïnstrueerd luid pratend en zingend door het bos te lopen, zodat de beren niet verrast zouden worden door onze aanwezigheid. In eerste instantie leek dat wat raar, maar toen we eenmaal op weg waren door een dicht bos naar de waterval en we ook nog eens samen liepen, hebben we een aardig repertoire liedjes ten gehore gegeven.

Na twee kilometer bos kwamen we bij het watervalletje aan waar we werkelijk niet uitgekeken kwamen. Zoveel beren en zoveel zalm! De zalmen moesten omhoog springen om verder de rivier op te zwemmen en de beren stonden met open bek te wachten, de zalm sprong er bijna direct in.

Er zijn twee platforms bij Brooks Falls waar vandaan je veilig naar de beren kunt kijken. Het verveelt geen seconde. We zijn alleen even terug gegaan naar de lodge voor een lunch. Het is namelijk streng verboden buiten de lodge etenswaren bij je te hebben.

We hebben genoten van alle beren, op het hoogtepunt zagen we dertien beren tegelijk. Het was heel de dag een komen en gaan van beren. Als ze genoeg gegeten hadden gingen ze weer weg. Af en toe was er een kleine ruzie om het beste visplekje.

Ook kwam er een moeder met drie jongen (weer iets groter dan die we ‘s morgen hadden gezien). Toen zij eindelijk een zalm had gevangen liet één van de kleintjes ruim de helft vallen. Dit leverde een welgemeende tik van moeder beer op met als gevolg dat het kleintje van de waterval naar beneden tuimelde. Dat was schrikken en moederbeer dook er meteen achteraan… Wat een geweldige belevenis om dat allemaal van zo dichtbij mee te maken.

‘s Avonds om elf uur waren we na een lange dag weer in onze B&B. Het kostte moeite om de slaap te vatten na zoveel moois gezien te hebben.

Tekst van en © foto’s: Jeanette Visser